Zlanie klarownego soku znad osadu okaza\u0142o si\u0119 doskona\u0142ym posuni\u0119ciem: znakomicie poprawi\u0142o to klarowno\u015b\u0107 cydru na dalszych etapach. Przy okazji bardzo \u0142adnie by\u0142o wida\u0107 kiedy dro\u017cd\u017ce zaczynaj\u0105 i ko\u0144cz\u0105 pracowa\u0107: na czas ich najwi\u0119kszej aktywno\u015bci sok ponownie sta\u0142 si\u0119 m\u0119tny, aby do\u015b\u0107 szybko wyklarowa\u0107 si\u0119 ponownie, porzucaj\u0105c na dnie niewielki dro\u017cd\u017cowy osad. Wbrew temu czego si\u0119 spodziewa\u0142em, sklarowany sok mia\u0142 tak\u0105 sam\u0105 zawarto\u015b\u0107 cukru jak przed sklarowaniem, jak r\u00f3wnie\u017c bardzo dobrze smakowa\u0142.<\/p>\n
Nie jest to jedyny sok, kt\u00f3ry wyklarowa\u0142 mi si\u0119 w ten spos\u00f3b. Szczeg\u00f3lnie w p\u00f3\u017anojesiennym okresie, gdy temperatura ju\u017c spad\u0142a i si\u0142\u0105 rzeczy pozostawia\u0142em \u015bwie\u017co wyci\u015bni\u0119te soki ch\u0142odnym pomieszczeniu (poni\u017cej 10o<\/sup>C), wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich klarowa\u0142a si\u0119 po g\u00f3ra kilku dniach. W tych kt\u00f3re pozostawi\u0142em samym sobie, po ruszeniu fermentacji osad podrywa\u0142 si\u0119 z dna i tym razem nie by\u0142 ju\u017c wcale taki skory do opadania – w niekt\u00f3rych przypadkach na powr\u00f3t przezroczysto\u015bci trzeba by\u0142o czeka\u0107 nawet kilka miesi\u0119cy. Tak wi\u0119c, je\u015bli przed fermentacj\u0105 wytr\u0105ci si\u0119 osad, polecam skorzysta\u0107 i si\u0119 go pozby\u0107 ju\u017c na tym etapie.<\/p>\n Zlanie soku znad osadu jeszcze ma jedn\u0105 dodatkow\u0105 zalet\u0119: wraz z osadem usuwamy z soku cz\u0119\u015b\u0107 sk\u0142adnik\u00f3w od\u017cywczych potrzebnych dro\u017cd\u017com. W konsekwencji, populacja dro\u017cd\u017cy mno\u017cy si\u0119 wolniej, a fermentacja przebiega mniej gwa\u0142townie, jak r\u00f3wnie\u017c jest wi\u0119ksza szansa, \u017ce uda si\u0119 j\u0105 zatrzyma\u0107. W tym w\u0142a\u015bnie tkwi clou<\/em> powodzenia ca\u0142ej operacji: \u017ceby zrobi\u0107 naturalnie s\u0142odki cydr, potrzebujemy zatrzyma\u0107 fermentacj\u0119 zanim ca\u0142y dost\u0119pny w soku cukier zostanie przetworzony. <\/strong>Ma\u0142o tego, nie chcemy zatrzyma\u0107 fermentacji w byle jakim momencie, ale zale\u017cy nam na konkretnej zawarto\u015bci cukru w ko\u0144cowym cydrze – orientacyjnie:<\/p>\n Nie jest to zadanie proste, bo jak pokazuje praktyka, w sprzyjaj\u0105cych warunkach wystarcza zwykle kilka, g\u00f3ra kilkana\u015bcie dni, \u017ceby burzliwa fermentacja upora\u0142a si\u0119 z ca\u0142ym dost\u0119pnym cukrem, i poprosi\u0142a o jeszcze. Tak wi\u0119c od samego pocz\u0105tku wa\u017cne jest \u017ceby dro\u017cd\u017com nie by\u0142o za dobrze i \u017ceby ich mo\u017cliwie ma\u0142a populacja nie wymkn\u0119\u0142a si\u0119 spod kontroli. Na pocz\u0105tkowym etapie wystarczy kilka dni sp\u00f3\u017anienia \u017ceby zrujnowa\u0107 ca\u0142e przedsi\u0119wzi\u0119cie.<\/p>\n St\u0105d te\u017c, wa\u017cne \u017ceby nie dodawa\u0107 po\u017cywek dla dro\u017cd\u017cy, jak r\u00f3wnie\u017c nie dodawa\u0107 samych dro\u017cd\u017cy<\/strong>. Szlachetne dro\u017cd\u017ce s\u0105 silniejsze i bardziej odporne od dzikich, a co za tym idzie tak rozpocz\u0119tej fermentacji w praktyce nie b\u0119dzie da\u0142o si\u0119 zatrzyma\u0107.<\/p>\n I na tym mniej wi\u0119cej sko\u0144czy\u0142 si\u0119 m\u00f3j poprzedni wpis: po przeniesieniu na kilka dni do cieplejszego pomieszczenia (kilkana\u015bcie stopni), naturalnie obecne w soku jab\u0142kowym dro\u017cd\u017ce namno\u017cy\u0142y si\u0119 na tyle, \u017ce sok zm\u0119tnia\u0142, pojawi\u0142a si\u0119 niewielka piana – po czym natychmiast wstawi\u0142em s\u0142\u00f3j z powrotem do lod\u00f3wki, gdzie panowa\u0142a temperatura ~10o<\/sup>C.<\/p>\n Po wstawieniu do lod\u00f3wki fermentacja wyra\u017anie zwolni\u0142a: piana opad\u0142a i zmniejszy\u0142a si\u0119 produkcja CO2<\/sub>. Pozornie niewiele si\u0119 dzia\u0142o. Po 10 dniach<\/strong> postanowi\u0142em sprawdzi\u0107 post\u0119py. Jakie\u017c by\u0142o moje zdziwienie, gdy okaza\u0142o si\u0119, \u017ce przez ten czas dro\u017cd\u017ce skonsumowa\u0142y ju\u017c 1\/3 cukru: z pocz\u0105tkowych 150g\/L pozosta\u0142o 100g\/L<\/strong>! Trzeba dzia\u0142a\u0107.<\/p>\n Sprawdzonym sposobem na spowolnienie fermentacji jest zlanie nastawu znad powsta\u0142ego do tej pory osadu. Pomaga to nieco zredukowa\u0107 populacj\u0119 dro\u017cd\u017cy, ale przede wszystkim ponownie usuwa z fermentuj\u0105cego soku cz\u0119\u015b\u0107 substancji od\u017cywczych.<\/p>\n Pomimo, \u017ce osadu po tygodniu nie by\u0142o zbyt wiele, operacja przynios\u0142a wymierny efekt: fermentacja zwolni\u0142a: ponowny pomiar po kolejnych 25 dniach <\/strong>wykaza\u0142 znacznie mniejszy spadek zawarto\u015bci cukru: 20g\/L – pozosta\u0142o 80g\/L. <\/strong>Wci\u0105\u017c du\u017co, ale jako \u017ce dro\u017cd\u017ce dalekie by\u0142y od kapitulacji, ponownie zla\u0142em nastaw znad osadu.<\/p>\n I po tej operacji dro\u017cd\u017ce wyra\u017anie straci\u0142y zapa\u0142. Wizualne oznaki fermentacji praktycznie usta\u0142y. Od grudnia do lutego<\/strong> SG spad\u0142o jedynie o 0,002, czyli dro\u017cd\u017ce skonsumowa\u0142y ju\u017c tylko 4g\/L cukru. Nota bene, nareszcie przyda\u0142 si\u0119 dok\u0142adny areometr, bo takim zwyk\u0142ym bardzo \u0142atwo by\u0142oby przeoczy\u0107 tak niewielkie zmiany.<\/p>\n W lutym stwierdzi\u0142em, \u017ce sprawdz\u0119 jak bardzo stabilny jest ten cydr, co si\u0119 stanie jak przestawi\u0119 go w cieplejsze miejsce – przestawi\u0142em s\u0142\u00f3j do piwnicy, gdzie temperatura wynosi\u0142a wtedy ~14o<\/sup>. W tych warunkach, od lutego do kwietnia<\/strong>, SG spad\u0142o o dalsze 0,003 – dro\u017cd\u017ce zjad\u0142y 6g\/L cukru, czyli nieco wi\u0119cej ni\u017c w analogicznym okresie w ni\u017cszej temperaturze.<\/p>\n Poni\u017cej wykres na kt\u00f3rym wida\u0107 jak przebiega\u0142a fermentacja. Tr\u00f3jk\u0105tami zaznaczy\u0142em momenty zlewania znad osadu. Luty, czyli ten moment kiedy przestawi\u0142em cydr w cieplejsze miejsce, to ten pomiar w okolicy dnia 90. Warto\u015bci SG s\u0105 znormalizowane, to znaczy uwzgl\u0119dni\u0142em temperatur\u0119 pomiaru i odpowiednio przeliczy\u0142em.<\/p>\n Wykres 1 – Pomiary SG podczas fermentacji<\/p>\n Dobrze, czyli w soku pozosta\u0142o ~70g\/L cukru. Chcia\u0142bym zrobi\u0107 s\u0142odki cydr: taki w kt\u00f3rym cukru b\u0119dzie ponad 40g\/L. Czyli zdaje si\u0119, \u017ce wci\u0105\u017c mam spor\u0105 nadwy\u017ck\u0119 – czy faktycznie?<\/p>\n Na razie cydr pozbawiony jest gazu – chcia\u0142bym, \u017ceby by\u0142 mocno gazowany, w\u0142a\u015bciwie maksymalnie jak si\u0119 da. Zgodnie z tym co kiedy\u015b liczy\u0142em tutaj<\/a>, je\u015bli u\u017cyj\u0119 butelek do szampana, mog\u0119 zaszale\u0107 i po zabutelkowaniu pozwoli\u0107 dro\u017cd\u017com skonsumowa\u0107 nawet 20g\/L cukru – w efekcie pozostanie wci\u0105\u017c 50g\/L cukru.<\/p>\n W sumie mog\u0142em ponownie zla\u0107 znad osadu i pozwoli\u0107 \u017ceby posta\u0142 kolejne kilka miesi\u0119cy, \u017ceby zawarto\u015b\u0107 cukru jeszcze troch\u0119 spad\u0142a, przewidywana zawarto\u015b\u0107 cukru w docelowym cydrze zbli\u017cy\u0142a si\u0119 do 40g\/L, a sam cydr sta\u0142 si\u0119 jeszcze stabilniejszy. Bo dro\u017cd\u017ce, cho\u0107 przetrzebione, wci\u0105\u017c walczy\u0142y – poni\u017cej wida\u0107 jak po przeniesieniu do temperatury pokojowej, na brzegach ponownie zacz\u0119\u0142y pojawia\u0107 si\u0119 drobne b\u0105belki; cho\u0107 cydr od dawna by\u0142 ju\u017c w pe\u0142ni klarowny. Warto zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119, jak ma\u0142o osadu zgromadzi\u0142o si\u0119 na dnie przez te cztery miesi\u0105ce odk\u0105d cydr by\u0142 po raz ostatni przelewany.<\/p>\n Zdj\u0119cie 1 – Kwiecie\u0144, po przeniesieniu do temperatury pokojowej<\/p>\n No ale nie chcia\u0142em ju\u017c d\u0142u\u017cej czeka\u0107 i uzna\u0142em \u017ce dalsze dojrzewanie b\u0119dzie odbywa\u0107 si\u0119 ju\u017c w butelkach.<\/p>\n Tu\u017c przed planowanym butelkowaniem u\u015bwiadomi\u0142em sobie, \u017ce zak\u0142adaj\u0105c dotychczasowe tempo przetwarzania cukru przez dro\u017cd\u017ce: \u015brednio 5g\/L cukru w dwa miesi\u0105ce, osi\u0105gni\u0119cie planowanego nagazowania potrwa co najmniej 8 miesi\u0119cy. A to i tak wersja optymistyczna, bo przecie\u017c na potrzeby butelkowania ponownie zlewam cydr znad osadu, wi\u0119c fermentacja z pewno\u015bci\u0105 jeszcze bardziej zwolni. Czy jestem gotowy czeka\u0107 tak d\u0142ugo? Nie, za bardzo jestem ciekaw efektu \ud83d\ude09<\/p>\n Czyta\u0142em kiedy\u015b, \u017ce je\u015bli fermentacja zatrzyma si\u0119 ca\u0142kowicie w wyniku wyczerpania si\u0119 substancji od\u017cywczych, mo\u017cna jej dalszy przebieg w sprytny spos\u00f3b kontrolowa\u0107, dodaj\u0105c bardzo niewielkie ilo\u015bci po\u017cywki. Chodzi o to, \u017ceby pobudzi\u0107 dro\u017cd\u017ce do dzia\u0142ania tylko na pewien czas, \u017ceby skonsumowa\u0142y tylko okre\u015blon\u0105 ilo\u015b\u0107 cukru, po czym ponownie zaprzesta\u0142y dzia\u0142ania. Zgodnie z tym co wyczyta\u0142em w ksi\u0105\u017ckach, \u017ceby popchn\u0105\u0107 fermentacj\u0119 o SG 0,01 trzeba doda\u0107 ni mniej ni wi\u0119cej tylko 0,025g\/L zwi\u0105zk\u00f3w azotu (czyli po\u0142ow\u0119 dawki wyliczonej za pomoc\u0105 tego kalkulatora<\/a>).<\/p>\n Jako, \u017ce spadek SG o 0,01 przek\u0142ada si\u0119 na 20g\/L cukru, czyli dok\u0142adnie tyle chcia\u0142bym przeznaczy\u0107 na b\u0105belki, rozpu\u015bci\u0142em odmierzon\u0105 ilo\u015b\u0107 po\u017cywki w zlanym znad osadu cydrze, po czym ca\u0142o\u015b\u0107 zabutelkowa\u0142em.<\/p>\n Zdj\u0119cie 2 – Zabutelkowany cydr i pr\u00f3bka kontrolna<\/p>\n Oczywi\u015bcie refermentacj\u0119 w butelkach trzeba jako\u015b kontrolowa\u0107, szczeg\u00f3lnie \u017ce doda\u0142em po\u017cywki i nie mam poj\u0119cia jak szybko teraz nast\u0105pi rozw\u00f3j wydarze\u0144 – st\u0105d niezast\u0105piony korek z manometrem. Jakbym mia\u0142 wi\u0119ksz\u0105 parti\u0119, m\u00f3g\u0142bym od czasu do czasu otworzy\u0107 jedn\u0105 butelk\u0119, ale przy tak ma\u0142ej ilo\u015bci musz\u0119 oszcz\u0119dza\u0107. I tak ju\u017c rozmno\u017cy\u0142em butelki u\u017cywaj\u0105c ma\u0142ych „musiak\u00f3w” do szampana \ud83d\ude42<\/p>\n Wspomnia\u0142em, \u017ce mia\u0142em w planie jeszcze jedn\u0105 ciekaw\u0105 rzecz? Ot\u00f3\u017c jak wiadomo podczas refermentacji w butelkach, niezale\u017cnie od tego jak klarowny by\u0142 cydr podczas butelkowania – a w tym przypadku by\u0142 ca\u0142kowicie klarowny – na dnie zawsze powstanie pewien osad. Przy niewielkim stopniu nagazowania osad nie jest zwykle problemem i przy odrobinie wprawy da si\u0119 przela\u0107 niezm\u0105con\u0105 zawarto\u015b\u0107 do szklanki. Inaczej sprawy si\u0119 maj\u0105 w przypadku szampana. Tu po otwarciu butelki b\u0105belki uwalniaj\u0105 si\u0119 gwa\u0142townie w ca\u0142ej obj\u0119to\u015bci, a drobiny osadu dodatkowo pe\u0142ni\u0105 rol\u0119 ognisk nukleacji (ognisko nukleacji to miejsce narodzin b\u0105belka) – w efekcie nie ma takiej mo\u017cliwo\u015bci, \u017ceby osad pozosta\u0142 na dnie.<\/p>\n W zwi\u0105zku z tym ju\u017c bardzo bardzo temu, producenci szampan\u00f3w wymy\u015blili sprytny spos\u00f3b na pozbycie si\u0119 osadu. W tym celu butelki obraca si\u0119 do g\u00f3ry dnem, zmuszaj\u0105c tym samym osad do osiadania w szyjce, po czym usuwa si\u0119 go razem z kapslem w specjalnej procedurze, kt\u00f3ra nazywa si\u0119 disgorging<\/em>.<\/p>\n No to do dzie\u0142a! Kilka otwor\u00f3w i ju\u017c mamy specjalny przyrz\u0105d do zbierania osadu w szyjkach:<\/p>\n Zdj\u0119cie 3 – Refermentacja i zbieranie osadu w na kapslach<\/p>\n Oczywi\u015bcie, jak to zwykle bywa, w ca\u0142ym zamieszaniu nikt nie wyt\u0142umaczy\u0142 osadowi jakie jest jego zadanie, w zwi\u0105zku z czym zamiast grzecznie opada\u0107 na sam koniec szyjki, osadza\u0142 si\u0119 – jak to osad – gdzie popadnie, na ca\u0142ej pochy\u0142ej powierzchni butelki. Ale przy tak ma\u0142ej ilo\u015bci to tylko dodatkowa atrakcja: praktycznie codziennie sprawdza\u0142em post\u0119py fermentacji, wi\u0119c przy okazji po prostu obraca\u0142em energicznie ka\u017cd\u0105 butelk\u0119 tam i z powrotem wok\u00f3\u0142 osi, uwalniaj\u0105c na chwil\u0119 osad ze \u015bcianek – i tak, kroczek po kroczku osad przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 tam gdzie od pocz\u0105tku planowa\u0142em \ud83d\ude42<\/p>\n Tyle osadu zgromadzi\u0142o si\u0119 na dnie stoj\u0105cej butelki – niby niewiele, ale wystarczy \u017ceby po otworzeniu zepsu\u0107 efekt idealnej klarowno\u015bci.<\/p>\n Zdj\u0119cie 4 – Osad na dnie stoj\u0105cej butelki<\/p>\n Zaczyna\u0142em z troch\u0119 pochylonymi butelkami – podgl\u0105dn\u0105\u0142em na zdj\u0119ciach z winnicy jak to robi\u0105 profesjonali\u015bci – ale z czasem doszed\u0142em do wniosku, \u017ce w\u0142a\u015bciwie lepiej jest jak butelki s\u0105 ca\u0142kiem pionowo:<\/p>\n Zdj\u0119cie 5 – Pod koniec refermentacji<\/p>\n Zgodnie z wyliczeniami, po przerobieniu 20g\/L cukru w CO2<\/sub>, ci\u015bnienie w butelkach powinno osi\u0105gn\u0105\u0107 poziom 5,6 atm – i tak by\u0142 planowany koniec tego etapu.<\/p>\n Dodanie po\u017cywki zdecydowanie pobudzi\u0142o dro\u017cd\u017ce do dzia\u0142ania. Na pewno swoj\u0105 rol\u0119 odegra\u0142a tutaj r\u00f3wnie\u017c temperatura, kt\u00f3ra w tym okresie dosz\u0142a do 18o<\/sup>C. W efekcie, za\u0142o\u017cony poziom nagazowania zosta\u0142 osi\u0105gni\u0119ty w nieco ponad miesi\u0105c, z czego i tak dwa tygodnie cydr sp\u0119dzi\u0142 w lod\u00f3wce (przerywana linia), bo wyjecha\u0142em na delegacj\u0119 i nie chcia\u0142em \u017ceby dro\u017cd\u017ce zbytnio si\u0119 w tym czasie rozochoci\u0142y.<\/p>\n Wykres 2 – Wzrost ci\u015bnienia podczas refermentacji<\/p>\n Cel zosta\u0142 prawie<\/em> osi\u0105gni\u0119ty \ud83d\ude42 – prawie, bo przy ci\u015bnieniu 5,5 atm… kapsle zacz\u0119\u0142y przecieka\u0107:<\/p>\n Zdj\u0119cie 6 – Kapsle m\u00f3wi\u0105 „passss”<\/p>\n Dr\u017c\u0105cymi r\u0119kami przenios\u0142em stojak do lod\u00f3wki – na wszelki wypadek za\u0142o\u017cy\u0142em ochronne gogle \ud83d\ude42 – uda\u0142o si\u0119: ci\u015bnienie spad\u0142o i kapsle przesta\u0142y kapa\u0107.<\/p>\n Zdj\u0119cie 7 – Sch\u0142odzone, w oczekiwaniu na ci\u0105g dalszy<\/p>\n Korkowanie<\/p>\n W\u0142a\u015bciwie nie ma na co czeka\u0107, trzeba dzia\u0142a\u0107 p\u00f3ki ci\u015bnienie nie zacznie po powr\u00f3t wzrasta\u0107, tym razem w lod\u00f3wce. Plan jest taki, \u017ce teraz ka\u017cd\u0105 butelk\u0119 trzeba otworzy\u0107, wci\u0105\u017c do g\u00f3ry dnem, \u017ceby usun\u0105\u0107 zalegaj\u0105cy na kapslu osad, po czym zamkn\u0105\u0107 butelk\u0119 ponownie. I tym razem, \u017ceby doda\u0107 moim drogocennym cyderkom dodatkowego (wizualnego) smaczku, zamiast ponownie kapslowa\u0107, postanowi\u0142em si\u0119gn\u0105\u0107 po korki do szampana. W ko\u0144cu najlepsze francuskie cydry s\u0105 w\u0142a\u015bnie korkowane!<\/p>\n Wiadomo jak wygl\u0105da korek do szampana: taki grzybek, dodatkowo zabezpieczony drucianym koszyczkiem i ewentualnie zafoliowany. S\u0119k w tym, \u017ce o ile koszyczki i foliowe kapturki bez problemu znalaz\u0142em w sklepie, to takich kork\u00f3w-grzybk\u00f3w nigdzie nie mog\u0142em znale\u017a\u0107…<\/p>\n Po bli\u017cszym zapoznaniu si\u0119 z tematem, okaza\u0142o si\u0119, \u017ce korki do szampana przed wci\u015bni\u0119ciem w butelk\u0119 wcale nie maj\u0105 kszta\u0142tu grzybka – s\u0105 to zwyczajne regularne walce, a od kork\u00f3w znanych nam z wina r\u00f3\u017cni je jedynie troch\u0119 wi\u0119ksza \u015brednica i d\u0142ugo\u015b\u0107. Charakterystycznego kszta\u0142tu nabieraj\u0105 dopiero po za\u0142o\u017ceniu.<\/p>\n Okaza\u0142o si\u0119 te\u017c, \u017ce pomi\u0119dzy korkiem wykonanym z jednego kawa\u0142ka naturalnego korka, a tak zwanym korkiem aglomeracyjnym (konia z rz\u0119dem temu kto wie sk\u0105d taka nazwa) zrobionym z uprzednio zmielonego materia\u0142u, jest cenowa przepa\u015b\u0107: naturalne korki s\u0105 oko\u0142o 3 razy dro\u017csze. Koniec ko\u0144c\u00f3w wyb\u00f3r pad\u0142 na korki aglomeracyjne o wymiarach 47x29mm:<\/p>\n Zdj\u0119cie 8 – Zestaw do korkowania<\/p>\n To czarne co\u015b na zdj\u0119ciu to aluminiowy kapturek, kt\u00f3ry zak\u0142ada si\u0119 i zagniata na zakorkowanej butelce, \u017ceby wygl\u0105da\u0142a jeszcze estetyczniej. Niestety w przypadku ma\u0142ych butelek do szampana te kapturki nie sprawdzaj\u0105 si\u0119 zbyt dobrze – s\u0105 po prostu zbyt du\u017ce i wcale \u0142adnie nie wygl\u0105daj\u0105, wr\u0119cz przeciwnie.<\/p>\n No dobrze, jak korki to i korkownica. Niestety taka zwyk\u0142a korkownica do wina mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119 na potrzeby korkowania szampana niewystarczaj\u0105ca, w\u0142a\u015bnie ze wzgl\u0119du na wi\u0119ksze rozmiary korka, kt\u00f3ry mo\u017ce nie zmie\u015bci\u0107 si\u0119 w szcz\u0119kach urz\u0105dzenia. Korkownica do szampana wygl\u0105da tak:<\/p>\n Zdj\u0119cie 9 – Korkownica do szampana<\/p>\n Nakr\u0119tka na sztyfcie s\u0142u\u017cy do ograniczenia d\u0142ugo\u015bci korka, kt\u00f3ry zostanie wepchni\u0119ty do szyjki butelki. Na zewn\u0105trz powinna pozosta\u0107 oko\u0142o 1\/3, ale \u017ce korki maj\u0105 r\u00f3\u017cne d\u0142ugo\u015bci, st\u0105d potrzeba regulacji.<\/p>\n Zdj\u0119cie 10 – Korkowanie butelki<\/p>\n Uwa\u017cny obserwator zwr\u00f3ci uwag\u0119 na desk\u0119 pod\u0142o\u017con\u0105 pod butelk\u0119 na g\u00f3rnym zdj\u0119ciu. No c\u00f3\u017c… ta korkownica nie zosta\u0142a stworzona z my\u015bl\u0105 o ma\u0142ych butelkach – zabrak\u0142o dos\u0142ownie 2cm, \u017ceby mo\u017cna by\u0142o korkowa\u0107 stawiaj\u0105c butelk\u0119 bezpo\u015brednio na podstawce…<\/p>\n Tak, skoro ju\u017c nauczy\u0142em si\u0119 korkowa\u0107 butelki, najwy\u017cszy czas przyst\u0105pi\u0107 do usuwania osadu. To co chc\u0119 zrobi\u0107 polega na tym, \u017ce wci\u0105\u017c odwr\u00f3cone butelki wsadz\u0119 do mieszaniny osolonej wody z lodem, na tyle \u017ceby p\u0142yn w szyjkach zamarz\u0142. Nast\u0119pnie – wci\u0105\u017c trzymaj\u0105c do g\u00f3ry dnem – b\u0119d\u0119 otwiera\u0142 butelki oczekuj\u0105c \u017ce zamarzni\u0119ty czop, pchany wewn\u0119trznym ci\u015bnieniem, wysunie si\u0119 na zewn\u0105trz. No a potem tak oczyszczon\u0105 butelk\u0119 po prostu zakorkuj\u0119. Plan jest, brzmi wykonalnie – ciekawe jak to b\u0119dzie w praktyce \ud83d\ude09<\/p>\n W praktyce, jak to w praktyce – na dzie\u0144 dobry okaza\u0142o si\u0119, \u017ce do sporz\u0105dzenia mieszaniny osolonej wody z lodem, potrzebny jest l\u00f3d, w ilo\u015bci wi\u0119kszej ni\u017c to co mo\u017cna zwykle znale\u017a\u0107 w zamra\u017carce \ud83d\ude42 Jako \u017ce nie u\u015bmiecha\u0142o si\u0119 nalewanie wody i mro\u017cenie miliona woreczk\u00f3w – i prawd\u0119 m\u00f3wi\u0105c nie chcia\u0142em ju\u017c d\u0142u\u017cej czeka\u0107 – uda\u0142em si\u0119 po l\u00f3d do sklepu… Zawsze zastanawia\u0142em si\u0119 po co ludzie kupuj\u0105 l\u00f3d w sklepie, zamiast sobie po prostu zrobi\u0107 – no to ju\u017c wiem \ud83d\ude09<\/p>\n Cztery kilo lodu, kilogram soli – powinno zadzia\u0142a\u0107. Efekt, wbrew oczekiwaniom nie by\u0142 piorunuj\u0105cy, to znaczy l\u00f3d nie zacz\u0105\u0142 gwa\u0142townie topi\u0107 si\u0119 pod wp\u0142ywem soli, ale z czasem na dnie zrobi\u0142a si\u0119 warstwa super-s\u0142onej lodowatej wody, no i wtedy powtyka\u0142em do \u015brodka butelki.<\/p>\n Zdj\u0119cie 11 – Zamra\u017canie butelek<\/p>\n Nie za bardzo wiedzia\u0142em ile powinienem czeka\u0107, co chwila sprawdza\u0142em czy to mo\u017ce ju\u017c – po 10 minutach co\u015b jakby faktycznie zmarz\u0142o w szyjkach:<\/p>\n Zdj\u0119cie 12 – L\u00f3d czy nie l\u00f3d ?<\/p>\n Czy to ju\u017c? Kto to mo\u017ce wiedzie\u0107… Do odwa\u017cnych \u015bwiat nale\u017cy – dzia\u0142am!<\/p>\n Tutaj dokumentacja zdj\u0119ciowa si\u0119 urywa, poniewa\u017c czynno\u015b\u0107 otwierania butelek do g\u00f3ry dnem (warto przed otwarciem op\u0142uka\u0107 szyjk\u0119 z soli), ratowania co si\u0119 da, wycierania wszystkiego naoko\u0142o i t\u0142umaczenia przy tym \u017ce zaraz ko\u0144cz\u0119 chlapa\u0107 gdzie popadnie, wymaga\u0142a zbyt wielu r\u0105k i zaanga\u017cowania \ud83d\ude42<\/p>\n Nie posz\u0142o to do ko\u0144ca po mojej my\u015bli. To znaczy oczywi\u015bcie cel zosta\u0142 osi\u0105gni\u0119ty: osad zosta\u0142 energicznie i w ca\u0142o\u015bci wyrzucony z butelki, ale nie mia\u0142em przy tym wra\u017cenia, \u017ce w jakikolwiek spos\u00f3b kontroluj\u0119 sytuacj\u0119… Z pocz\u0105tkowych 11 butelek, po ca\u0142ej operacji pozosta\u0142o w sumie 7. Ale i tak jestem z siebie dumny! Profesjonali\u015bci podobno te\u017c maj\u0105 podczas tej czynno\u015bci straty \ud83d\ude09<\/p>\n Koniec ko\u0144c\u00f3w, pomimo do\u015b\u0107 znacznej utraty obj\u0119to\u015bci, kt\u00f3r\u0105 k\u0142ad\u0119 na karb braku do\u015bwiadczenia i mam nadziej\u0119 \u017ce w przysz\u0142o\u015bci b\u0119dzie ju\u017c tylko lepiej, efekt ca\u0142ej operacji oceniam jako wy\u015bmienity.<\/p>\n Cydr wyszed\u0142 wyra\u017anie s\u0142odki, idealnie klarowny, i intensywnie nagazowany.<\/p>\n Oczywi\u015bcie w wyniku ca\u0142ej operacji nagazowanie spad\u0142o: cz\u0119\u015b\u0107 CO2<\/sub> si\u0142\u0105 rzeczy ulecia\u0142a podczas usuwania osadu, ale wci\u0105\u017c cydr jest bardzo musuj\u0105cy – cho\u0107 \u017ceby wyj\u0105\u0107 korek z mocno sch\u0142odzonej butelki trzeba si\u0119 troch\u0119 nasi\u0142owa\u0107. Ale bior\u0105c pod uwag\u0119, \u017ce ten cydr wci\u0105\u017c \u017cyje, za kilka miesi\u0119cy pozosta\u0142e przy \u017cyciu dro\u017cd\u017ce by\u0107 mo\u017ce odrobi\u0105 t\u0119 strat\u0119.<\/p>\n W lod\u00f3wce zosta\u0142y mi jeszcze cztery sztuki – i te zamierzam przechowa\u0107 do \u015bwi\u0105t.<\/p>\n Zdj\u0119cie 13 – Le\u017cakowanie<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Uda\u0142o si\u0119, zrobi\u0142em s\u0142odki cydr! I to jaki! Bez dodatku cukru czy innych s\u0142odzik\u00f3w – sama naturalna s\u0142odycz \ud83d\ude42 Zosta\u0142 on natychmiast i jednog\u0142o\u015bnie okrzykni\u0119ty najlepszym moim dotychczasowym dokonaniem. Pojawi\u0142y si\u0119 r\u00f3wnie\u017c nie\u015bmia\u0142e sugestie, \u017ce by\u0107 mo\u017ce powinienem robi\u0107 takich … Czytaj dalej \n
\n<\/strong><\/li>\n
\n<\/strong><\/li>\n
\n<\/strong><\/li>\n<\/ul>\n![\"\"](\"http:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/08\/reneta_SG.png\")
<\/a><\/p>\n![\"\"](\"http:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/08\/IMG_0111-200x300.jpg\")
<\/a>![\"\"](\"http:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/08\/IMG_0116-300x200.jpg\")
<\/a><\/p>\n![\"\"](\"http:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/08\/IMG_0143-200x300.jpg\")
<\/a><\/p>\n![\"\"](\"http:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/08\/IMG_0149-300x200.jpg\")
<\/a>![\"\"](\"http:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/08\/IMG_0161-300x200.jpg\")
<\/a><\/p>\n![\"\"](\"http:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/08\/IMG_0331-300x200.jpg\")
<\/a><\/p>\n![\"\"](\"http:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/08\/IMG_0325-300x200.jpg\")
<\/a><\/p>\n![\"\"](\"http:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/08\/reneta_atm.png\")
<\/a><\/p>\n![\"\"](\"http:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/08\/IMG_0336-300x200.jpg\")
<\/a><\/p>\n![\"\"](\"http:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/08\/IMG_0341-300x200.jpg\")
<\/a>![\"\"](\"http:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/08\/IMG_0343-200x300.jpg\")
<\/a><\/p>\n![\"\"](\"http:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/08\/IMG_0359-300x200.jpg\")
<\/a><\/p>\n![\"\"](\"http:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/08\/IMG_0344-200x300.jpg\")
<\/a> ![\"\"](\"http:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/08\/IMG_0349-200x300.jpg\")
<\/a> ![\"\"](\"http:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/08\/IMG_0350-200x300.jpg\")
<\/a> ![\"\"](\"http:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/08\/IMG_0348-200x300.jpg\")
<\/a><\/p>\n![\"\"](\"http:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/08\/IMG_0351-200x300.jpg\")
<\/a> ![\"\"](\"http:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/08\/IMG_0355-200x300.jpg\")
<\/a> ![\"\"](\"http:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/08\/IMG_0358-200x300.jpg\")
<\/a><\/p>\nUsuwanie osadu<\/h1>\n
![\"\"](\"http:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/08\/IMG_0363-300x200.jpg\")
<\/a> ![\"\"](\"http:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/08\/IMG_0364-300x200.jpg\")
<\/a><\/p>\n![\"\"](\"http:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/08\/IMG_0370-300x200.jpg\")
<\/a><\/p>\nPodsumowanie<\/h1>\n
![\"\"](\"http:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/08\/IMG_0894-300x200.jpg\")
<\/a><\/p>\n