{"id":3386,"date":"2019-10-06T15:01:41","date_gmt":"2019-10-06T14:01:41","guid":{"rendered":"http:\/\/projektcydr.pl\/?p=3386"},"modified":"2019-10-09T05:56:58","modified_gmt":"2019-10-09T04:56:58","slug":"drozdze-do-cydru","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/?p=3386","title":{"rendered":"Dro\u017cd\u017ce do cydru"},"content":{"rendered":"\n<p>Sezon w pe\u0142ni i spo\u0142eczne zainteresowanie cydrem w\u0142a\u015bnie prze\u017cywa sw\u00f3j zwyczajowy doroczny renesans \ud83d\ude09 Czas najwy\u017cszy wzi\u0105\u0107 si\u0119 za podsumowanie, zapocz\u0105tkowanego kilka miesi\u0119cy temu, wielkiego testu dro\u017cd\u017cy.<\/p>\n\n\n\n<p>Na po\u017cytek w\u0142asny oraz ku dobru wsp\u00f3lnemu \ud83d\ude42 przetestowali\u015bmy ponad 20 r\u00f3\u017cnych szczep\u00f3w dro\u017cd\u017cy &#8211; w tym chyba wszystkie dost\u0119pne u nas &#8222;dro\u017cd\u017ce do cydru&#8221;. Spo\u015br\u00f3d nich wy\u0142onili\u015bmy grup\u0119 faworyt\u00f3w oraz szereg maruder\u00f3w. Jak mo\u017cna si\u0119 by\u0142o spodziewa\u0107, na podium rewolucja &#8211; umar\u0142 Kr\u00f3l, niech \u017cyje Kr\u00f3l! \ud83d\ude42 <\/p>\n\n\n\n<p>I taki te\u017c by\u0142 z reszt\u0105 cel tego, drugiego ju\u017c &#8222;testu&#8221; dro\u017cd\u017cy: czas wybra\u0107 nowego faworyta na kolejne cydrowe sezony!<\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<p>Pomimo \u017ce relacjonowa\u0142em przebieg tego eksperymentu we wcze\u015bniejszych wpisach, pozwol\u0119 sobie podsumowa\u0107 tutaj najwa\u017cniejsze informacje. A poniewa\u017c od ostatniego wpisu kt\u00f3ry w szczeg\u00f3\u0142ach traktowa\u0142 o dro\u017cd\u017cach min\u0119\u0142o ju\u017c&#8230; kilka lat &#8211; r\u00f3wnie\u017c w tym temacie zrobi\u0119 ma\u0142\u0105 powt\u00f3rk\u0119.<\/p>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">Kilka s\u0142\u00f3w wst\u0119pu o dro\u017cd\u017cach<\/h1>\n\n\n\n<p>&#8222;Dro\u017cd\u017ce do cydru&#8221;  kt\u00f3rych obecnie coraz to wi\u0119ksza r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107  pojawia si\u0119 w handlu, to taki troch\u0119 chwyt marketingowy. Szczepy kt\u00f3rych u\u017cywa si\u0119 do robienia cydru to tak naprawd\u0119 <strong>dro\u017cd\u017ce winiarskie<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p>Dro\u017cd\u017ce dzieli si\u0119 na wiele rodzaj\u00f3w, ka\u017cdy rodzaj na szereg  gatunk\u00f3w, natomiast w obr\u0119bie ka\u017cdego gatunku jest du\u017co r\u00f3\u017cnych szczep\u00f3w. Jest tego mn\u00f3stwo \u2013 na szcz\u0119\u015bcie z perspektywy przydatno\u015bci do fermentacji, na uwag\u0119 zas\u0142uguj\u0105 wy\u0142\u0105cznie dro\u017cd\u017ce z rodzaju <em><strong>Saccharomyces<\/strong><\/em>. Nazwa pochodzi z Greki i oznacza: grzyby cukrowe.<\/p>\n\n\n\n<p>Konkretnie chodzi o dwa dwie g\u0142\u00f3wne grupy: <strong><em>Saccharomyces cerevisiae<\/em><\/strong> oraz<strong> <em>Saccharomyces<\/em><\/strong><em> <\/em><strong><em>bayanus<\/em>.<\/strong> R\u00f3\u017cnica pomi\u0119dzy nimi polega na tym, \u017ce <em>S. bayanus<\/em> s\u0105 og\u00f3lnie bardziej odporne i maj\u0105 wi\u0119ksz\u0105 tolerancj\u0119 na alkohol &#8211; s\u0105 proste i niezawodne. Ale za to <em>S. cerevisiae<\/em> produkuj\u0105 zdecydowanie wi\u0119cej aromat\u00f3w, co przek\u0142ada si\u0119 na bardziej bogaty bukiet. Wi\u0119c o ile w przypadku k\u0142opotliwych fermentacji, lub tam gdzie zale\u017cy nam na jak najbardziej &#8222;neutralnym&#8221; profilu dobrze sprawdz\u0105 si\u0119 &#8222;bayanusy&#8221;, tak zwykle lepsze efekty daje u\u017cycie <em>S. cerevisiae<\/em>.<\/p>\n\n\n\n<p>Zar\u00f3wno <em>S. bayanus<\/em> jak i <em>S. cerevisiae<\/em> to nazwy og\u00f3lne, dotycz\u0105ce ca\u0142ych grup dro\u017cd\u017cy. Do ka\u017cdej z tych grup nale\u017cy bardzo wiele szczep\u00f3w. Szczepy pomimo \u017ce dziel\u0105 pewne cechy wsp\u00f3lne, r\u00f3wnie\u017c r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 mi\u0119dzy sob\u0105 &#8211; na przyk\u0142ad je\u015bli chodzi o preferencje odno\u015bnie temperatur fermentacji, zapotrzebowanie na substancje od\u017cywcze, czy umiej\u0119tno\u015b\u0107 produkcji takich a nie innych zwi\u0105zk\u00f3w aromatycznych. Kupuj\u0105c dro\u017cd\u017ce w sklepie kupujemy tak na prawd\u0119 jaki\u015b konkretny szczep.  <\/p>\n\n\n\n<p>Poniewa\u017c &#8211; co warto mie\u0107 na uwadze! &#8211; wi\u0119kszo\u015b\u0107 obecnych w cydrze aromat\u00f3w nie pochodzi z oryginalnego soku (te ulatniaj\u0105 si\u0119 podczas fermentacji wraz z uciekaj\u0105cymi z nastawu b\u0105belkami), tylko powstaje w\u0142a\u015bnie w wyniku dzia\u0142ania dro\u017cd\u017cy. To w\u0142a\u015bnie dlatego cydr nie smakuje jab\u0142kami, a <strong>to jakich dro\u017cd\u017cy u\u017cyjemy podczas fermentacji ma kolosalny wp\u0142yw na ko\u0144cowy efekt<\/strong>. <\/p>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">Wyb\u00f3r dro\u017cd\u017cy i przygotowanie<\/h1>\n\n\n\n<p>Do testu zakwalifikowa\u0142em praktycznie wszystkie dost\u0119pne na rynku  \u201edro\u017cd\u017ce do cydru\u201d, do tego szereg profesjonalnych, ciesz\u0105cych si\u0119 dobr\u0105 opini\u0105 je\u015bli chodzi o zastosowanie do cydr\u00f3w szczep\u00f3w winiarskich, a na dodatek \u2013 z czystej ciekawo\u015bci \u2013 jedne (zalegaj\u0105ce akurat w lod\u00f3wce) dro\u017cd\u017ce do piwa oraz dro\u017cd\u017ce Tokay. <\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter is-resized\"><a href=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/IMG_3051-e1551431273465.jpg\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/IMG_3051-e1551431273465-683x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2884\" width=\"389\" height=\"583\" srcset=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/IMG_3051-e1551431273465-683x1024.jpg 683w, https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/IMG_3051-e1551431273465-200x300.jpg 200w, https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/IMG_3051-e1551431273465-768x1152.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 389px) 100vw, 389px\" \/><\/a><figcaption>Zdj\u0119cie 1 &#8211; Dro\u017cd\u017ce bior\u0105ce udzia\u0142 w te\u015bcie<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p><span style=\"text-decoration: underline;\"> \u201eDro\u017cd\u017ce do cydru\u201d w p\u0142ynie <\/span><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\"><li>White Labs, WLP775 English Cider Yeast<\/li><li>White Labs, WLP773 Scottish Cider Yeast Blend<\/li><li><s>Wyeast 4776<\/s> (niestety wypadek &#8211; wszystkie te pr\u00f3bki si\u0119 pot\u0142uk\u0142y \ud83d\ude41 )<\/li><\/ul>\n\n\n\n<p><span style=\"text-decoration: underline;\">\u201eDro\u017cd\u017ce do cydru\u201d w saszetce<\/span><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\"><li>Bulldog Cider Yeast, Medium <\/li><li>Bulldog Cider Yeast, Sweet<\/li><li>Browin, Ciderini Dry <\/li><li>Browin, Ciderini Sweet<\/li><li>Coobra, Cider<\/li><li>Terdens, Zestaw startowy do cydru<\/li><li>Aroma Cidre<\/li><li>Spiritferm, French Cider<\/li><li>Mangrove Jack\u2019s M02<\/li><li>Gozdawa, French Cider G1<\/li><li>Fermentis, Safcider<\/li><\/ul>\n\n\n\n<p><span style=\"text-decoration: underline;\">Dro\u017cd\u017ce winiarskie, z kartami katalogowymi<\/span><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\"><li>SIHA CRYAROME<\/li><li>Enoferm M1 (szczep AWRI 350)<\/li><li>Lalvin 71B<\/li><li>Lalvin V1116<\/li><li>Lalvin EC1118<\/li><li>Lalvin QA23<\/li><li>Lalvin D47<\/li><\/ul>\n\n\n\n<p><span style=\"text-decoration: underline;\">Inne dro\u017cd\u017ce<\/span><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\"><li>Zamojscy, Tokay 22<\/li><li>Fermentis, Safale US-05<\/li><\/ul>\n\n\n\n<p>Dok\u0142adniejsze opisy poszczeg\u00f3lnych szczep\u00f3w s\u0105 <a href=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/?p=2880\">tutaj<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p>Jako baz\u0119 do fermentacji u\u017cy\u0142em w\u0142asnor\u0119cznie wyci\u015bni\u0119ty sok, przygotowany zgodnie ze sztuk\u0105, to znaczy: jab\u0142ka by\u0142y wst\u0119pnie wys\u0142adzane, po zmieleniu miazg\u0119 macerowa\u0142em, a po wyci\u015bni\u0119ciu sok sklarowa\u0142em z u\u017cyciem pektoenzymu i zapasteryzowa\u0142em. Po ostygni\u0119ciu, do soku doda\u0142em 2g\/10L <span style=\"text-decoration: underline;\">organicznej<\/span> po\u017cywki \u2013 \u017ceby uzupe\u0142ni\u0107 witamin\u0119 B1 oraz minera\u0142y i tym samym zmniejszy\u0107 prawdopodobie\u0144stwo wyst\u0105pienia problem\u00f3w, w szczeg\u00f3lno\u015bci zwi\u0119kszonej produkcji H2S. <\/p>\n\n\n\n<p>Nie stosowa\u0142em \u017cadnych dodatk\u00f3w w postaci miodu czy sproszkowanych tanin, jak to mia\u0142o miejsce <a href=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/?p=336\">poprzednio<\/a> \u2013 te dodatki nie przetrwa\u0142y pr\u00f3by czasu i ju\u017c dawno przesta\u0142em je stosowa\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p>Na koniec doda\u0142em uwodnione dro\u017cd\u017ce i tak przygotowane pr\u00f3bki pozostawi\u0142em w temperaturze ~10-12C, gdzie w przeci\u0105gu kilku dni podj\u0119\u0142y niespieszn\u0105 fermentacj\u0119:<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter is-resized\"><a href=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/IMG_3057.jpg\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/IMG_3057-1024x683.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2905\" width=\"435\" height=\"289\" srcset=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/IMG_3057-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/IMG_3057-300x200.jpg 300w, https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/IMG_3057-768x512.jpg 768w, https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/IMG_3057-450x300.jpg 450w\" sizes=\"auto, (max-width: 435px) 100vw, 435px\" \/><\/a><figcaption>Zdj\u0119cie 2 &#8211; Fermentuj\u0105ce pr\u00f3bki<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Pomys\u0142 z 1,5L butelkami do fermentacji sprawdzi\u0142 si\u0119 doskonale. Pomimo  moich obaw, zamkni\u0119cia okaza\u0142y si\u0119 szczelne i bez problem\u00f3w znios\u0142y  kilkukrotne otwieranie celem dokonania pomiar\u00f3w. <\/p>\n\n\n\n<p>Pomiary robi\u0142em w sumie cztery razy \u2013 niby niewiele, ale efekt skali robi  swoje: ka\u017cdorazowo musia\u0142em na to po\u015bwi\u0119ci\u0107 ponad 3 godziny.  Szczeg\u00f3lnie, \u017ce do\u015b\u0107 istotne dla eksperymentu by\u0142o, \u017ceby dro\u017cd\u017ce nie przenosi\u0142y si\u0119 pomi\u0119dzy butelkami, wi\u0119c co i raz wszystkie narz\u0119dzia  skrupulatnie sterylizowa\u0142em. Masakra \ud83d\ude09<\/p>\n\n\n\n<p>Poni\u017cej wida\u0107 jak r\u00f3\u017cne by\u0142y post\u0119py fermentacji w zale\u017cno\u015bci od dro\u017cd\u017cy. Wszystkie zaszczepi\u0142em tak\u0105 sam\u0105 ilo\u015bci\u0105, w ten sam spos\u00f3b, butelki trzyma\u0142em w takich samych warunkach \u2013 a pomimo to po 2-3 tygodniach cz\u0119\u015b\u0107 pr\u00f3bek by\u0142a ju\u017c praktycznie gotowa, podczas gdy inne dopiero zaczyna\u0142y si\u0119 rozkr\u0119ca\u0107. Niemniej jednak wszystkie sobie ostatecznie poradzi\u0142y, cho\u0107 zaj\u0119\u0142o im to w sumie prawie 2 miesi\u0105ce:<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><a href=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/przebieg-fermentacji.png\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"725\" src=\"http:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/przebieg-fermentacji-1024x725.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3038\" srcset=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/przebieg-fermentacji-1024x725.png 1024w, https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/przebieg-fermentacji-300x212.png 300w, https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/przebieg-fermentacji-768x544.png 768w, https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/przebieg-fermentacji-424x300.png 424w, https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/przebieg-fermentacji.png 1148w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/a><figcaption>Wykres 1 &#8211; Post\u0119py fermentacji<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>Podczas fermentacji zdarzy\u0142o si\u0119 \u017ce niekt\u00f3re pr\u00f3bki mniej lub bardziej zalatywa\u0142y siark\u0105. W pewnych przypadkach siarka pojawi\u0142a si\u0119 praktycznie od razu, w innych ta przypad\u0142o\u015b\u0107 ujawni\u0142a si\u0119 nieco p\u00f3\u017aniej. W sumie siarkowe aromaty zaobserwowa\u0142em w 1\/3 pr\u00f3bek, chocia\u017c nie jest powiedziane \u017ce inne r\u00f3wnie\u017c nie mia\u0142y  swojego siarkowego epizodu, kt\u00f3rego zwyczajnie nie zaobserwowa\u0142em. Ale co istotne: koniec ko\u0144c\u00f3w siarkowe nuty pozosta\u0142y tylko w \u201eZestawie Startowym\u201d \u2013 czyli jak wida\u0107 <strong>nie warto przejmowa\u0107 si\u0119 na zapas i w\u0105cha\u0107 rurki podczas fermentacji<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p>Po nieco ponad dw\u00f3ch miesi\u0105cach od rozpocz\u0119cia eksperymentu przyst\u0105pi\u0142em do butelkowania, co nieoczekiwanie sprawi\u0142o mi du\u017co k\u0142opotu. Zwykle butelkuj\u0119 cydry, kt\u00f3re uprzednio dojrzewa\u0142y w damach przez co najmniej 3 miesi\u0105ce po pierwszym zlaniu znad osadu \u2013 tutaj kompletnie pomin\u0105\u0142em ten okres. Ju\u017c zapomnia\u0142em jak taki m\u0142ody cydr potrafi si\u0119 pieni\u0107! Niby rurka ju\u017c przecie\u017c nie pyka, fermentacja usta\u0142a \u2013 ale cydry pozostaj\u0105 w pe\u0142ni nasycone dwutlenkiem w\u0119gla. Mniej wi\u0119cej w po\u0142owie przypadk\u00f3w musia\u0142em nalewa\u0107 na 2-3 raty, cierpliwie czekaj\u0105c a\u017c opadnie piana.<\/p>\n\n\n\n<p>Przy okazji butelkowania pomierzy\u0142em parametry poszczeg\u00f3lnych pr\u00f3bek &#8211; wyniki s\u0105 zebrane w poni\u017cszej tabelce:<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter is-resized\"><a href=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/zestawienie.png\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/zestawienie-768x1024.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3040\" width=\"435\" height=\"580\" srcset=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/zestawienie-768x1024.png 768w, https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/zestawienie-225x300.png 225w, https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/zestawienie.png 838w\" sizes=\"auto, (max-width: 435px) 100vw, 435px\" \/><\/a><figcaption>Tabela 1 &#8211; Parametry cydr\u00f3w po fermentacji<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Wida\u0107, \u017ce wszystkie dro\u017cd\u017ce odfermentowa\u0142y nastaw mniej wi\u0119cej do  takiego samego poziomu \u2013 warto\u015bci skrajne r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 zaledwie o oko\u0142o SG  0,001, czyli ~2g cukru na litr. By\u0107 mo\u017ce wyniki wyr\u00f3wna\u0142yby si\u0119 jeszcze  bardziej, gdybym da\u0142 im wi\u0119cej czasu. Deklaracja producent\u00f3w \u017ce niekt\u00f3re ze szczep\u00f3w pozostawiaj\u0105 znacz\u0105ce ilo\u015bci cukr\u00f3w resztkowych okaza\u0142y si\u0119 wy\u0142\u0105cznie chwytem marketingowym.<\/p>\n\n\n\n<p>Co ciekawe, pomimo takiej samej ilo\u015bci odfermentowanego cukru, r\u00f3\u017cnica pomi\u0119dzy s\u0142odko\u015bci\u0105 Bulldog Medium i Sweet by\u0142a zdecydowana i zauwa\u017calna. Jak r\u00f3wnie\u017c, oba te cydry wysz\u0142y zdecydowanie bardziej s\u0142odkie ni\u017c pozosta\u0142e &#8211; ani chybi jest to <strong>kwestia sporej ilo\u015bci s\u0142odzika, kt\u00f3ry znajdowa\u0142 si\u0119 razem z dro\u017cd\u017cami w saszetce<\/strong>. Za to Ciderini Dry i Sweet nie wykaza\u0142y w tym wzgl\u0119dzie \u017cadnych r\u00f3\u017cnic &#8211; co ciekawe, dro\u017cd\u017ce &#8222;dry&#8221; pozostawi\u0142y nawet nieco wi\u0119cej cukru resztkowego ni\u017c ich &#8222;s\u0142odki&#8221; odpowiednik. Ponownie &#8211; obstawiam marketing.<\/p>\n\n\n\n<p>Dro\u017cd\u017ce Lalvin 71B potwierdzi\u0142y przypisywan\u0105 im zdolno\u015b\u0107 metabolizowania kwas\u00f3w, redukuj\u0105c kwasowo\u015b\u0107 ca\u0142kowit\u0105 (KC) o 16% &#8211; chocia\u017c kilka innych szczep\u00f3w r\u00f3wnie\u017c zbli\u017cy\u0142o si\u0119 do tego poziomu; nie wiem na ile jest to w ich przypadku powtarzalne \u2013 patrz\u0105c  na wyniki <a href=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/?p=336\">poprzedniego testu<\/a>, niekt\u00f3re z nich nie wykaza\u0142y wtedy takiego dzia\u0142ania. <\/p>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">Degustacja i podsumowanie<\/h1>\n\n\n\n<p>Po czterech miesi\u0105cach od zabutelkowania, czyli po ponad p\u00f3\u0142 roku od momentu rozpocz\u0119cia eksperymentu, gdy cydry by\u0142y ju\u017c ca\u0142kowicie sklarowane oraz oczywi\u015bcie ju\u017c dawno si\u0119 nagazowa\u0142y, zabrali\u015bmy si\u0119 za degustacj\u0119. W sumie w degustacji uczestniczy\u0142y cztery osoby, te same kt\u00f3re bra\u0142y udzia\u0142 w poprzednim te\u015bcie &#8211; wci\u0105\u017c amatorzy, ale na pewno nie nowicjusze w kwestii cydr\u00f3w: niejedno ju\u017c dla mnie wypili, a i niejednego odm\u00f3wili wypi\u0107 \ud83d\ude09<\/p>\n\n\n\n<p>Poniewa\u017c cydr\u00f3w do por\u00f3wnania by\u0142o sporo, a chcieli\u015bmy to zrobi\u0107 jako\u015b z g\u0142ow\u0105 &#8211; ka\u017cdy otrzyma\u0142 po prostu sw\u00f3j przydzia\u0142 i dosta\u0142 za zadanie wybra\u0107 spo\u015br\u00f3d wszystkich pr\u00f3bek trzy najlepsze, oraz trzy najgorsze. <\/p>\n\n\n\n<p>W odr\u00f3\u017cnieniu od poprzedniego testu, punktowali\u015bmy cydry wy\u0142\u0105cznie za walory zapachowo-smakowe. Nie brali\u015bmy pod uwag\u0119 koloru (r\u00f3\u017cnice by\u0142y, ale bardzo niewielkie) ani estetyki osadu. Osad wiadomo potrafi by\u0107 r\u00f3\u017cny: czasem ma tendencje do podrywania si\u0119 i \u0142atwo zm\u0119tnia cydr, czasem potrafi zbija\u0107 si\u0119 w krupy, kt\u00f3re dodatkowo obni\u017caj\u0105 estetyk\u0119 &#8211; ale je\u015bli butelkuje si\u0119 cydr dobrze sklarowany i dodaje si\u0119 umiarkowan\u0105 ilo\u015b\u0107 cukru do refermentacji, kwestia osadu jest drugorz\u0119dna. Poza tym zawsze mo\u017cna delikatnie nalewa\u0107, pozostawiaj\u0105c zm\u0119tnia\u0142\u0105 ko\u0144c\u00f3wk\u0119 w butelce.<\/p>\n\n\n\n<p>Nast\u0119pnie, po\u015br\u00f3d wyr\u00f3\u017cnionych pr\u00f3bek zrobili\u015bmy &#8222;dogrywk\u0119&#8221;. Pocz\u0105tkowo chcieli\u015bmy wybra\u0107 trzy najlepsze oraz trzy najgorsze &#8211; ale poniewa\u017c jak wiadomo: gdzie dw\u00f3ch Polak\u00f3w tam trzy zdania, ostatecznie sko\u0144czy\u0142o si\u0119 na przyznaniu miejsc <em>ex aequo<\/em> \ud83d\ude09 <\/p>\n\n\n\n<p>I tak:<\/p>\n\n\n\n<p><span style=\"text-decoration: underline;\"><strong>Dro\u017cd\u017ce (cydry) kt\u00f3re wypad\u0142y najlepiej<\/strong><\/span>:<\/p>\n\n\n\n<ol class=\"wp-block-list\"><li><strong>Lalvin QA23 <\/strong><br><strong>Fermentis Safale US-05 <\/strong><br>.<br>Te dwa zas\u0142u\u017cy\u0142y sobie na zdecydowanie wyr\u00f3\u017cnienie. Cydr by\u0142 bardzo smaczny, aromatyczny, jak r\u00f3wnie\u017c w obydwu przypadkach mia\u0142 przyjemn\u0105 struktur\u0119 wyczuwaln\u0105 w ustach.<br>. <\/li><li><strong>Enoferm M1 (szczep AWRI 350) <\/strong><br><strong>Lalvin D47 <\/strong><br><strong>SIHA CRYAROME <\/strong><br>.<br>Na drugim miejscu uplasowa\u0142y si\u0119 a\u017c trzy szczepy: cydry r\u00f3wnie\u017c przyjemne, delikatne i aromatyczne &#8211; szczeg\u00f3lnie wyr\u00f3\u017cnia\u0142y si\u0119 w tej kwestii Cryarome, zgodnie z deklaracjami producenta przystosowane w\u0142a\u015bnie do fermentacji w ni\u017cszych temperaturach. <br>.<\/li><li><strong>Coobra, Cider <\/strong><br><strong>Gozdawa, French Cider G1<\/strong><br>.<br>Trzecie miejsce przypad\u0142o dw\u00f3m szczepom, kt\u00f3re bardzo dobrze poradzi\u0142y sobie r\u00f3wnie\u017c w poprzednim zestawieniu. To znaczy Coobra oficjalnie nie bra\u0142a udzia\u0142u poprzednio, ale my\u015bl\u0119 \u017ce to s\u0105 te same dro\u017cd\u017ce kt\u00f3re by\u0142y poprzednio sprzedawane pod nazw\u0105 &#8222;J\u00e4st&#8221; (co po szwedzku znaczy po prostu dro\u017cd\u017ce&#8230;). Oba cydry wysz\u0142y solidne i smaczne. <\/li><\/ol>\n\n\n\n<p>O ile wszyskie cydry na podium, pomimo dziel\u0105cych ich r\u00f3\u017cnic, prezentowa\u0142y wyr\u00f3wanany wysoki poziom, o tyle cydry zamykaj\u0105ce stawk\u0119 wypad\u0142y zdecydowanie \u017ale. Z naciskiem na zdecydowanie. I na \u017ale. \ud83d\ude09 <\/p>\n\n\n\n<p><strong><span style=\"text-decoration: underline;\">Dro\u017cd\u017ce kt\u00f3re wypad\u0142y \u017ale<\/span><\/strong><span style=\"text-decoration: underline;\">:<\/span><\/p>\n\n\n\n<ol class=\"wp-block-list\"><li><strong>Browin, Ciderini Dry \/ Sweet<\/strong><br><strong>Zamojscy, Tokay 22 <\/strong><br><strong>Bulldog Cider Yeast, Medium \/ Sweet<\/strong><br><strong>Terdens, Zestaw startowy do cydru <\/strong><br>.<br>Mo\u017cna by z\u0142o\u015bliwie powiedzie\u0107, \u017ce Ciderini trzymaj\u0105 poziom&#8230; w poprzednim zestawieniu r\u00f3wnie\u017c zamyka\u0142y stawk\u0119. R\u00f3wnie\u017c pozosta\u0142e cydry sklasyfikowane na tej pozycji wypad\u0142y podobnie: p\u0142askie, buste, niesmaczne. Bulldog\u00f3w nie uratowa\u0142 nawet dodatek s\u0142odzika. &#8222;Zestaw startowy&#8221; na dodatek jako jedyny wci\u0105\u017c zalatywa\u0142 siark\u0105.<br>.<\/li><li><strong>Aroma Cidre<\/strong><br>.<br>Na drugim miejscu od ko\u0144ca zaskoczenie &#8211; te dro\u017cd\u017ce przecie\u017c poprzednio wypad\u0142y bardzo dobrze! To tym lepiej pokazuje, \u017ce w kwestii dro\u017cd\u017cy nie ma regu\u0142y. Chocia\u017c te ciesz\u0105ce si\u0119 dobr\u0105 opini\u0105 trzymaj\u0105 bardziej stabilny poziom.<br>.<\/li><li><strong>White Labs, WLP775 English Cider Yeast<br>White Labs, WLP773 Scottish Cider Yeast Blend <\/strong><br>.<br>I na koniec pewne rozczarowanie. Zada\u0142em sobie sporo trudu \u017ceby te dro\u017cd\u017ce \u015bci\u0105gn\u0105\u0107, nie by\u0142y najta\u0144sze &#8211; a efekt? Ca\u0142kowicie mierny. Smakowo zupe\u0142na klapa, brak jakichkolwiek aromat\u00f3w &#8211; i te\u017c troch\u0119 chyba oszustwo, bo wed\u0142ug producenta WLP773 mia\u0142y przefermentowa\u0107 jedynie 80% cukr\u00f3w, pozostawiaj\u0105c delikatn\u0105 s\u0142odycz. To nie jest moje pierwsze podej\u015bcie do tego szczepu &#8211; we wszystkich przypadkach wyjad\u0142y ca\u0142y cukier i porosi\u0142y o jeszcze.<\/li><\/ol>\n\n\n\n<p>Gdzie\u015b pomi\u0119dzy tymi dwoma grupami pozosta\u0142y nam nast\u0119puj\u0105ce szczepy:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\"><li>Lalvin 71B<\/li><li>Lalvin V1116 (zwyci\u0119sca poprzedniego zestawienia)<\/li><li>Lalvin EC1118<\/li><li>Spiritferm, French Cider<\/li><li>Mangrove Jack\u2019s M02 <\/li><li>Fermentis, Safcider <\/li><\/ul>\n\n\n\n<p> W sumie nie jest ich wiele, ale te\u017c kategoria &#8222;z\u0142ych&#8221; cydr\u00f3w specjalnie  zosta\u0142a tak rozszerzona, \u017ceby wyeliminowa\u0107 wszystkie cydry niezbyt  pijalne. Chcia\u0142bym podkre\u015bli\u0107, \u017ce te kilka pozosta\u0142ych cydr\u00f3w nie wypad\u0142o \u017ale &#8211; one po prostu by\u0142y gorsze ni\u017c te w czo\u0142\u00f3wce, ale wci\u0105\u017c du\u017co dzieli\u0142o je o tych z trzech ostatnich miejsc! Tutaj ponownie ma\u0142a niespodzianka, bo raz \u017ce widzimy tu dotychczasowego kr\u00f3la czyli Lalvin V1116, to do tego sklasyfikowany zosta\u0142 na jednym poziomie z Mangrove Jask&#8217;s M02, kt\u00f3re poprzednio wypad\u0142y zdecydowanie \u017ale!<\/p>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">Wnioski<\/h1>\n\n\n\n<p>Jakie z tego wszystkiego p\u0142yn\u0105 wnioski? <\/p>\n\n\n\n<p>Przede wszystkim, patrz\u0105c na wyniki tego oraz poprzedniego zestawienia, doskonale wida\u0107 \u017ce nie ma jednych najlepszych dro\u017cd\u017cy. Dro\u017cd\u017ce s\u0105 r\u00f3\u017cne i inaczej radz\u0105 sobie w zale\u017cno\u015bci od warunk\u00f3w oraz konkretnego soku.  Du\u017co te\u017c zale\u017cy od preferencji samych oceniaj\u0105cych &#8211; kt\u00f3rzy oczywi\u015bcie  do\u0142o\u017cyli wszelkich stara\u0144, co nie  zmienia faktu \u017ce s\u0105 w kwestii  degustacji kompletnymi amatorami \ud83d\ude42 Nie ma gwarancji \u017ce dro\u017cd\u017ce kt\u00f3re raz wypad\u0142y fantastycznie, b\u0119d\u0105 konsekwentnie powtarza\u0107 sw\u00f3j wynik. <\/p>\n\n\n\n<p>Aczkolwiek trzeba uczciwie zaznaczy\u0107, \u017ce s\u0105 szczepy kt\u00f3re maj\u0105 lepsz\u0105 opini\u0119 od innych, trzymaj\u0105 poziom i radz\u0105 sobie dobrze, lub bardzo dobrze, rzadko zawodz\u0105c &#8211; tutaj m\u00f3g\u0142bym jednym tchem wyrecytowa\u0107 powtarzaj\u0105c za &#8222;klasykami&#8221;: Lalvin 71B, Lalvin V1116 (profil aromatyczny), Lalvin EC1118 (profil neutralny), Lalvin QA23, Lalvin D47, AWRI 350 &#8211; to przyk\u0142ady w\u0142a\u015bnie takich &#8222;pewniak\u00f3w&#8221;, wiele z nich by\u0142o lub wci\u0105\u017c jest u\u017cywane w komercyjnej produkcji cydr\u00f3w. <\/p>\n\n\n\n<p>I chocia\u017c jest to z pewno\u015bci\u0105 bardzo rozs\u0105dny punkt startowy dla pocz\u0105tkuj\u0105cego cydrownika, wcale to nie znaczy \u017ce nale\u017cy si\u0119 ogranicza\u0107 wy\u0142\u0105cznie do tych szczep\u00f3w! Z pewno\u015bci\u0105 jest ca\u0142a masa innych, mniej popularnych szczep\u00f3w, kt\u00f3re radz\u0105 sobie r\u00f3wnie dobrze &#8211; a mo\u017ce nawet lepiej.  <\/p>\n\n\n\n<p>Ostatnia refleksja dotyczy dro\u017cd\u017cy w p\u0142ynie, kt\u00f3re zawsze pod\u015bwiadomie uwa\u017ca\u0142em za zdecydowanie lepsze i szlachetniejsze. Wygl\u0105da na to, \u017ce z\u0142apa\u0142em si\u0119 na sprytn\u0105 strategi\u0119 marketingow\u0105, bo jak wida\u0107 &#8222;p\u0142ynno\u015b\u0107&#8221; dro\u017cd\u017cy sama w sobie niczego nie gwarantuje &#8211; dro\u017cd\u017ce w proszku radz\u0105 sobie \u015bwietnie no i s\u0105 przy tym zdecydowanie bardziej praktyczne, jak r\u00f3wnie\u017c kilkukrotnie ta\u0144sze.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Ja w tym sezonie b\u0119d\u0119 u\u017cywa\u0142 Lalvin QA23<\/strong>.\n Czemu nie Safale US-5? No bo&#8230; po prostu koncepcja u\u017cywania dro\u017cd\u017cy \npiwowarskich do cydru budzi we mnie wewn\u0119trzny sprzeciw &#8211; ale mo\u017ce si\u0119 \nprzekonam \ud83d\ude09 \n\n<\/p>\n\n\n\n<p>No i to by by\u0142 ona tyle! Powodzenia i smacznych cydr\u00f3w \ud83d\ude42<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Sezon w pe\u0142ni i spo\u0142eczne zainteresowanie cydrem w\u0142a\u015bnie prze\u017cywa sw\u00f3j zwyczajowy doroczny renesans \ud83d\ude09 Czas najwy\u017cszy wzi\u0105\u0107 si\u0119 za podsumowanie, zapocz\u0105tkowanego kilka miesi\u0119cy temu, wielkiego testu dro\u017cd\u017cy. Na po\u017cytek w\u0142asny oraz ku dobru wsp\u00f3lnemu \ud83d\ude42 przetestowali\u015bmy ponad 20 r\u00f3\u017cnych szczep\u00f3w &hellip; <a href=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/?p=3386\">Czytaj dalej <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[23],"tags":[],"class_list":["post-3386","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-eksperymenty"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3386","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3386"}],"version-history":[{"count":27,"href":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3386\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3445,"href":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3386\/revisions\/3445"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3386"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3386"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3386"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}