{"id":3514,"date":"2019-11-04T12:51:49","date_gmt":"2019-11-04T11:51:49","guid":{"rendered":"https:\/\/projektcydr.pl\/?p=3514"},"modified":"2019-11-10T08:11:39","modified_gmt":"2019-11-10T07:11:39","slug":"kontakt-z-powietrzem","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/?p=3514","title":{"rendered":"Kontakt z powietrzem"},"content":{"rendered":"\n<p>Mija w\u0142a\u015bnie rok odk\u0105d rozpocz\u0105\u0142em do\u015b\u0107 rozbudowany eksperyment, kt\u00f3ry inaugurowa\u0142em <a href=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/?p=2651\">tutaj<\/a> &#8211; czas najwy\u017cszy wzi\u0105\u0107 si\u0119 za podsumowanie! (Prawie) wszystko posz\u0142o zgodnie z planem i, jak mo\u017cna si\u0119 by\u0142o spodziewa\u0107, mam ca\u0142\u0105 mas\u0119 ciekawych spostrze\u017ce\u0144!<\/p>\n\n\n\n<p>Materia\u0142u jest sporo, i \u017ceby si\u0119 w tym wszystkim jako\u015b odnale\u017a\u0107 podziel\u0119 relacj\u0119 na kilka wpis\u00f3w. Tematem przewodnim dzisiejszego b\u0119dzie kwestia kontaktu z powietrzem podczas dojrzewania.<\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<p>Na pocz\u0105tek kilka s\u0142\u00f3w przypomnienia. Jednym z cel\u00f3w eksperymentu by\u0142o sprawdzenie jak to jest z tym utlenianiem cydru podczas dojrzewania, szczeg\u00f3lnie d\u0142ugoterminowego.<\/p>\n\n\n\n<p>W szczeg\u00f3lno\u015bci, zale\u017ca\u0142o mi \u017ceby sprawdzi\u0107 jak istotne jest dope\u0142nianie damy pod korek, czy pozostawienie wolnej przestrzeni jest b\u0142\u0119dem, oraz czy i jaki wp\u0142yw ma dodanie przeciwutleniacza (50ppm SO<sub>2<\/sub>) na czas dojrzewania. <\/p>\n\n\n\n<p>Dodatkowo chcia\u0142em si\u0119 przekona\u0107 czy warto ostro\u017cnie przelewa\u0107 cydr, z rurk\u0105 dotykaj\u0105c\u0105 dna &#8211; czy to co\u015b zmienia jak si\u0119 przelewa z g\u00f3ry, z rozpryskiem. Do tego jedn\u0105 parti\u0119 pozostawi\u0142em na dro\u017cd\u017cach (podobno maj\u0105 w\u0142a\u015bciwo\u015bci przeciwutleniaj\u0105ce), a ostatni\u0105 dojrzewa\u0142em bez rurki: zalan\u0105 olejem parafinowym.<\/p>\n\n\n\n<p>Mo\u017ce pro\u015bciej b\u0119dzie zilustrowa\u0107:<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter is-resized\"><a href=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/poczet-dam.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/poczet-dam.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3515\" width=\"406\" height=\"568\"\/><\/a><figcaption>Warunki w jakich dojrzewa\u0142y poszczeg\u00f3lne pr\u00f3bki<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Poniewa\u017c utlenianie przebiega stosunkowo powoli, \u017ceby zmaksymalizowa\u0107 efekt, cydr najpierw fermentowa\u0142 przez miesi\u0105c, potem 8 miesi\u0119cy dojrzewa\u0142, a ostatnie 3 miesi\u0105ce sp\u0119dzi\u0142 w butelkach.<\/p>\n\n\n\n<p>\u017beby zabezpieczy\u0107 si\u0119 przed potencjalnymi problemami, jako baz\u0119 u\u017cy\u0142em pasteryzowany sok, wst\u0119pnie sklarowany, do kt\u00f3rego doda\u0142em dro\u017cd\u017ce LV1116 oraz nieco organicznej po\u017cywki.<\/p>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">Mikro nieszczelno\u015b\u0107<\/h1>\n\n\n\n<p>Fermentacja przebieg\u0142a bez \u017cadnych problem\u00f3w. Dojrzewanie r\u00f3wnie\u017c zdawa\u0142o si\u0119 i\u015b\u0107 zgodnie z planem &#8211; za jednym wyj\u0105tkiem. Jedna z dam praktycznie od samego pocz\u0105tku po zlaniu znad osadu sprawia\u0142a problemy: zacz\u0119\u0142a rozwija\u0107 si\u0119 w niej infekcja. Czasem tak jest, \u017ce pojawia si\u0119 drobny nalot, ale z braku dost\u0119pu do \u015bwie\u017cego powietrza jego rozw\u00f3j si\u0119 zatrzymuje &#8211; wi\u0119c postanowi\u0142em nic z tym nie robi\u0107. Niestety, po dw\u00f3ch miesi\u0105cach widok przedstawia\u0142 si\u0119 nast\u0119puj\u0105co, co\u015b posz\u0142o zdecydowanie nie tak!<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter is-resized\"><a href=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_2967.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_2967-1024x683.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3518\" width=\"332\" height=\"223\"\/><\/a><figcaption>Zdj\u0119cie 1 &#8211; Kwiat winny \/ dro\u017cd\u017ce ko\u017cuchuj\u0105ce<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Co si\u0119 sta\u0142o? Przecie\u017c sok by\u0142 pasteryzowany, damy porz\u0105dnie wyczyszczone&#8230; Zla\u0142em czysty cydr spod nalotu, zasiarkowa\u0142em &#8211; nic nie pomog\u0142o: infekcja wr\u00f3ci\u0142a! <\/p>\n\n\n\n<p>Jak to zwykle w takich przypadkach bywa, pow\u00f3d odkry\u0142em przypadkiem &#8211; obserwuj\u0105c aktywno\u015b\u0107 i poziom wody w rurkach zaobserwowa\u0142em \u017ce w tej damie rurka jakby nie dzia\u0142a&#8230; Po bli\u017cszych ogl\u0119dzinach okaza\u0142o si\u0119 (znowu!), \u017ce&#8230; wadliwa jest rurka i na czubku maj\u0105cego zapewnia\u0107 szczelno\u015b\u0107 kapturka jest mikro otworek:<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter is-resized\"><a href=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_2975r.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_2975r-1024x683.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3519\" width=\"338\" height=\"227\"\/><\/a><figcaption>Zdj\u0119cie 2 &#8211; Wadliwy kapturek w rurce<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Tak ma\u0142y, \u017ce nie wida\u0107 go dobrze na zdj\u0119ciu! Jak wida\u0107 wystarczy\u0142o &#8211; nawet taki zdawa\u0107 by si\u0119 mog\u0142o minimalny i zaniedbywalny kontakt z powietrzem mo\u017ce powodowa\u0107 problemy! <\/p>\n\n\n\n<p>Dobra lekcja na przysz\u0142o\u015b\u0107, \u017ce nie wa\u017cne jak starannie przygotujemy sok i narz\u0119dzia &#8211; zapewnienie szczelno\u015bci i <strong>zapobieganie kontaktowi z powietrzem podczas dojrzewania jest absolutnie kluczowe!<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Na szcz\u0119\u015bcie mia\u0142em zapas i t\u0119 jedn\u0105 zepsut\u0105 pr\u00f3bk\u0119 mog\u0142em zwyczajnie wyla\u0107.<\/p>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">Refermentacja<\/h1>\n\n\n\n<p>Pozosta\u0142e pr\u00f3bki wielomiesi\u0119czne dojrzewanie znios\u0142y bardzo dzielnie. Z czasem, na powierzchni damy w kt\u00f3rej zostawi\u0142em woln\u0105 przestrze\u0144, pojawi\u0142 si\u0119 drobny nalot, ale jego rozw\u00f3j zatrzyma\u0142 si\u0119 na pocz\u0105tkowym etapie &#8211; ani chybi wraz ze sko\u0144czeniem si\u0119 zapasu tlenu:<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter is-resized\"><a href=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_3470.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_3470-1024x683.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3520\" width=\"356\" height=\"238\" srcset=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_3470-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_3470-300x200.jpg 300w, https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_3470-768x512.jpg 768w, https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_3470-450x300.jpg 450w\" sizes=\"auto, (max-width: 356px) 100vw, 356px\" \/><\/a><figcaption>Zdj\u0119cie 3 &#8211; Minimalnie rozwini\u0119ty nalot<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Taka ilo\u015b\u0107 nalotu nie wp\u0142yn\u0119\u0142a na jako\u015b\u0107 &#8211; pr\u00f3bka w smaku nie wykazywa\u0142a \u017cadnych wad. Mo\u017ce warto tutaj doda\u0107, \u017ce przez ca\u0142y czas dojrzewania damy nie by\u0142y otwierane &#8211; prawdopodobnie sytuacja wygl\u0105da\u0142aby gorzej, gdybym je od czasu do czasu &#8222;przewietrza\u0142&#8221;. <\/p>\n\n\n\n<p>Zawsze si\u0119 zastanawia\u0142em, czy cydr w efekcie takiego d\u0142ugotrwa\u0142ego le\u017cakowania nieco si\u0119 &#8222;rozwarstwi&#8221; i bli\u017cej dna b\u0119dzie bardziej g\u0119sty ni\u017c na powierzchni. W tym celu z jednej damy pobra\u0142em dwie pr\u00f3bki: jedn\u0105 \u015bci\u0105gn\u0105\u0142em tu\u017c spod powierzchni, drug\u0105 praktycznie z samego dna. Efekt? Brak rozwarstwienia &#8211; obie pr\u00f3bki mia\u0142y dok\u0142adnie taki sam ci\u0119\u017car w\u0142a\u015bciwy, jak r\u00f3wnie\u017c wizualnie i smakowo niczym si\u0119 od siebie nie r\u00f3\u017cni\u0142y. To tak w ramach ciekawostki \ud83d\ude42<\/p>\n\n\n\n<p>Przez te osiem miesi\u0119cy w damach cydr si\u0119 pi\u0119knie sklarowa\u0142. Zaj\u0119\u0142o mu to wprawdzie kilka miesi\u0119cy, bo pasteryzowany sok jest wyj\u0105tkowo w tej kwestii uparty &#8211; ale czas i grawitacja jednak zrobi\u0142y swoje: <\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter is-resized\"><a href=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_3472.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_3472-1024x683.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3523\" width=\"358\" height=\"239\" srcset=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_3472-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_3472-300x200.jpg 300w, https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_3472-768x512.jpg 768w, https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_3472-450x300.jpg 450w\" sizes=\"auto, (max-width: 358px) 100vw, 358px\" \/><\/a><figcaption>Zdj\u0119cie 4 &#8211; Pi\u0119kny i klarowny<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Taki widok cz\u0119sto rodzi w\u0105tpliwo\u015b\u0107: czy ten cydr po zabutelkowaniu z dodatkiem cukru  wci\u0105\u017c si\u0119 nagazuje? Czy zosta\u0142y w nim jeszcze przy \u017cyciu jakie\u015b dro\u017cd\u017ce? Osiem miesi\u0119cy bez jedzenia to jednak kawa\u0142 czasu&#8230; Mo\u017ce lepiej jakbym do butelek doda\u0142 jednak odrobin\u0119 dro\u017cd\u017cy? <\/p>\n\n\n\n<p>Dobra okazja, \u017ceby sprawdzi\u0107! Do kilku butelek doda\u0142em na pr\u00f3b\u0119 szczypt\u0119 dro\u017cd\u017cy &#8211; na potrzebny refermentacji wystarczy 1\/10 zwyczajowej dawki 2g\/10L, w prze\u0142o\u017ceniu na butelk\u0119 wygl\u0105da to mniej (ni\u017c) wi\u0119cej tak: <\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_3481-1024x683.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3524\" width=\"370\" height=\"249\"\/><figcaption>Zdj\u0119cie 5 &#8211; Dawka dro\u017cd\u017cy do butelki<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Zgodnie z przypuszczeniami, dodatek dro\u017cd\u017cy nie by\u0142 konieczny: obie partie po trzech tygodniach osi\u0105gn\u0119\u0142y docelowy poziom nagazowania.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter is-resized\"><a href=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_3527r.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_3527r-683x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3525\" width=\"244\" height=\"381\"\/><\/a><figcaption>Zdj\u0119cie 6 &#8211; Pomiar nagazowania<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Z jednej strony butelki z dodatkiem dro\u017cd\u017cy refermentowa\u0142y szybciej, bo &#8222;gotowe&#8221; by\u0142y ju\u017c po nieca\u0142ych dw\u00f3ch tygodniach &#8211; te bez dro\u017cd\u017cy potrzebowa\u0142y ponad tydzie\u0144 d\u0142u\u017cej (refermentacja przebiega\u0142a w 16C). Ale z drugiej strony w tych dodatkowo wspomaganych wytworzy\u0142 si\u0119 wyra\u017anie wi\u0119kszy osad na dnie, w por\u00f3wnaniu z pozosta\u0142ymi butelkami gdzie osadu praktycznie nie by\u0142o. <\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter is-resized\"><a href=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_3531.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_3531-1024x683.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3526\" width=\"349\" height=\"233\" srcset=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_3531-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_3531-300x200.jpg 300w, https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_3531-768x512.jpg 768w, https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_3531-450x300.jpg 450w\" sizes=\"auto, (max-width: 349px) 100vw, 349px\" \/><\/a><figcaption>Zdj\u0119cie 7 &#8211; Osad na dnie butelki z dodatkiem dro\u017cd\u017cy<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Tak wi\u0119c jak wida\u0107 <strong>dodatek dro\u017cd\u017cy do refermentacji nie jest konieczno\u015bci\u0105<\/strong>, nawet po tak d\u0142ugim le\u017cakowaniu.<\/p>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">Siarka i pod korek<\/h1>\n\n\n\n<p>Najwy\u017cszy czas przej\u015b\u0107 do meritum, czyli jak te wszystkie pr\u00f3bki ostatecznie wypad\u0142y smakowo!<\/p>\n\n\n\n<p>Por\u00f3wnuj\u0105c efekty dojrzewania pr\u00f3bek z g\u00f3rnego rz\u0119du (pod korek, z woln\u0105 przestrzeni\u0105 oraz z dodatkiem SO<sub>2<\/sub>), pierwsza obserwacja jest taka, \u017ce o ile na powierzchni niedope\u0142nionej damy pojawi\u0142 si\u0119 delikatny wykwit, analogiczna niedope\u0142niona pr\u00f3bka ale delikatnie zasiarkowana nie wykaza\u0142a podobnej przypad\u0142o\u015bci. Takich zasiarkowanych i niesiarkowanych dam w tym eksperymencie by\u0142o w sumie jeszcze wi\u0119cej &#8211; obserwacja dotyczy wszystkich przypadk\u00f3w: dodatek SO<sub>2<\/sub> skutecznie zapobiega rozwojowi infekcji w niedope\u0142nionych damach. Damy dope\u0142nione pod korek, gdzie ilo\u015b\u0107 wolnej przestrzeni liczona by\u0142a w mililitrach, r\u00f3wnie\u017c nie wykaza\u0142y \u017cadnych problem\u00f3w, pomimo braku dodatku siarki.<\/p>\n\n\n\n<p>Natomiast smakowo, nawet tak niewielki dodatek siarki okaza\u0142 si\u0119 nie by\u0107 oboj\u0119tny! O ile degustatorzy nie potrafili konkretnie okre\u015bli\u0107 co jest tego powodem, wyra\u017anie wskazali \u017ce cydr z dodatkiem SO<sub>2<\/sub> jest jaki\u015b inny i mniej im smakuje! Jak dla mnie jest to kolejny kamyczek przechylaj\u0105cy szal\u0119 w kierunku ca\u0142kowitego nie-siarkowania moich cydr\u00f3w! By\u0107 mo\u017ce siarkowanie b\u0119dzie mia\u0142o jakie\u015b wi\u0119ksze znaczenie dla ochrony tanin z typowo gorzkich odmian, ale jak na razie, na bazie dotychczasowych do\u015bwiadcze\u0144 z deserowymi jab\u0142kami, wyra\u017anych korzy\u015bci z siarkowania nie widz\u0119 &#8211; wr\u0119cz przeciwnie.<\/p>\n\n\n\n<p>Je\u015bli chodzi o pozosta\u0142e dwie pr\u00f3bki to r\u00f3\u017cnica pomi\u0119dzy cydrem dojrzewanym &#8222;pod korek&#8221; oraz &#8222;nie do pe\u0142na&#8221; okaza\u0142a si\u0119 bardzo niewielka &#8211; chocia\u017c wci\u0105\u017c delikatnie na korzy\u015b\u0107 tej dope\u0142nionej! Ale bior\u0105c tutaj pod uwag\u0119 r\u00f3wnie\u017c aspekt estetyczny, i zwi\u0105zane z tym ryzyko powik\u0142a\u0144 w przypadku gdyby tak\u0105 niedope\u0142nion\u0105 dam\u0119 kilkakrotnie podczas dojrzewania otworzy\u0107, wniosek jest dla mnie prosty: <strong>trzeba dolewa\u0107 pod korek!<\/strong><\/p>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">Tylko nie z rozpryskiem!<\/h1>\n\n\n\n<p>Z jednej strony wi\u0119kszo\u015b\u0107 publikacji o cydrze wyra\u017anie radzi, \u017ceby przelewaj\u0105c i\/lub butelkuj\u0105c cydr robi\u0107 to ostro\u017cnie, delikatnie, z rurk\u0105 dotykaj\u0105c\u0105 dna docelowego pojemnika &#8211; w przeciwnym razie doprowadzamy do gwa\u0142townego utleniania, a to zabija cydr. Z drugiej strony w Internecie cz\u0119sto mo\u017cna spotka\u0107 si\u0119 z relacjami jak to kto\u015b przelewa bezpo\u015brednio z pojemnika do pojemnika, lub butelkuje u\u017cywaj\u0105c do tego celu po prostu lejka &#8211; wyra\u017caj\u0105c przy tym w\u0105tpliwo\u015b\u0107 jakie to mo\u017ce mie\u0107 znaczenie, przecie\u017c ewidentnie &#8222;nic si\u0119 nie sta\u0142o&#8221;. <\/p>\n\n\n\n<p>Tak wi\u0119c jedn\u0105 z testowych dam potraktowa\u0142em w\u0142a\u015bnie w ten spos\u00f3b: podczas zlewania znad osadu owszem pos\u0142u\u017cy\u0142em si\u0119 rurk\u0105 &#8211; ale nie wk\u0142ada\u0142em jej do \u015brodka, tylko la\u0142em z g\u00f3ry, z rozpryskiem. To samo powt\u00f3rzy\u0142em podczas butelkowania.<\/p>\n\n\n\n<p>Efekt? Szokuj\u0105co wyra\u017any! Faktycznie zabi\u0142em ten cydr! Wyszed\u0142 tak p\u0142aski i nieciekawy \u017ce a\u017c trudno mi by\u0142o uwierzy\u0107, \u017ce tak drobna rzecz jak spos\u00f3b nalewania mo\u017ce przynie\u015b\u0107 tak\u0105 r\u00f3\u017cnic\u0119! <\/p>\n\n\n\n<p>Wa\u017cna nauka na przysz\u0142o\u015b\u0107 &#8211; <strong>nalewamy ostro\u017cnie i absolutnie nigdy z rozpryskiem!<\/strong><\/p>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">Na dro\u017cd\u017cach<\/h1>\n\n\n\n<p>Opisywa\u0142em niedawno eksperyment, w kt\u00f3rym pozostawi\u0142em cydr do dojrzewania na dro\u017cd\u017cach, w dodatku na mieszadle magnetycznym, z pomoc\u0105 kt\u00f3rego cyklicznie wzburza\u0142em osad. Tutaj zrobi\u0142em podobn\u0105 rzecz, z t\u0105 r\u00f3\u017cnic\u0105 \u017ce nie by\u0142o mieszad\u0142a. <\/p>\n\n\n\n<p>Efekt nie by\u0142 tym razem tak wyra\u017any &#8211; cydr pozostawiony w spokoju na dro\u017cd\u017cowym osadzie nie nabra\u0142 dodatkowych walor\u00f3w, ale te\u017c &#8211; co istotne &#8211; nic nie straci\u0142 i nie nabawi\u0142 si\u0119 przy tym \u017cadnych wad.<\/p>\n\n\n\n<p>Smakowo wyszed\u0142 bardzo podobnie do pr\u00f3bki &#8222;referencyjnej&#8221;, czyli tej dojrzewaj\u0105cej &#8222;pod korek&#8221;. Nie potrafi\u0119 przy tym wychwyci\u0107 \u017cadnej istotnej r\u00f3\u017cnicy in plus czy in minus. Chocia\u017c mo\u017ce warto zaznaczy\u0107, \u017ce w tym przypadku &#8211; pomimo \u017ce dama nie by\u0142a dolana do pe\u0142na &#8211; nie pojawi\u0142 si\u0119 na powierzchni \u017caden nalot. Mo\u017ce to faktycznie \u015bwiadczy\u0107 o tym, \u017ce dro\u017cd\u017ce stanowi\u0105 pewn\u0105 ochron\u0119 przed tlenem &#8211; mo\u017ce wci\u0105\u017c z tego tlenu korzystaj\u0105 i w efekcie nie starcza go dla innych mikroorganizm\u00f3w. W ka\u017cdym razie wygl\u0105da na to, \u017ce dojrzewanie na osadzie jest bezpiecznie, i nie ma si\u0119 co zbytnio spieszy\u0107 ze zlewaniem znad osadu.<\/p>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">Olej parafinowy<\/h1>\n\n\n\n<p>\u0141atwo si\u0119 m\u00f3wi &#8222;nala\u0107 pod korek&#8221;, ale co zrobi\u0107 jak cydru jest zbyt ma\u0142o i nie ma czym uzupe\u0142ni\u0107, a nie mamy te\u017c do dyspozycji mniejszego fermentora? Ciekawym pomys\u0142em jakim mo\u017cna pos\u0142u\u017cy\u0107 si\u0119 w takim przypadku jest u\u017cycie oleju parafinowego. Olej wylewa si\u0119 po prostu na powierzchni\u0119 i tym samym odcina si\u0119 kontakt z powietrzem.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_2760-1024x683.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3537\" width=\"443\" height=\"296\" srcset=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_2760-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_2760-300x200.jpg 300w, https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_2760-768x512.jpg 768w, https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_2760-450x300.jpg 450w\" sizes=\"auto, (max-width: 443px) 100vw, 443px\" \/><figcaption>Zdj\u0119cie 8 &#8211; Olej parafinowy<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Tak te\u017c zrobi\u0142em z jedn\u0105 dam\u0105: po fermentacji zla\u0142em znad osadu i zamiast zak\u0142ada\u0107 rurk\u0119 pozostawi\u0142em t\u0119 dam\u0119 otwart\u0105, jedynie zalan\u0105 2cm warstw\u0105 oleju. Pocz\u0105tkowo takie rozwi\u0105zanie sprawdza\u0142o si\u0119 bez zarzutu &#8211; przez pierwsze miesi\u0105ce dama wygl\u0105da\u0142a tam samo jak w zamkni\u0119tych rurk\u0105 odpowiednikach. <\/p>\n\n\n\n<p>Korzystaj\u0105c z okazji \u017ce mia\u0142em do tego cydru praktycznie swobodny dost\u0119p, pobiera\u0142em z tej damy co pewien czas po 100ml, celem sprawdzenia jak zmienia si\u0119 cydr podczas dojrzewania (o tym napisz\u0119 osobno) &#8211; i tutaj niestety wkrad\u0142 si\u0119 pewien b\u0142\u0105d. Mianowicie, pocz\u0105tkowo poziom cydru w damie by\u0142 do\u015b\u0107 wysoki i si\u0119ga\u0142 miejsca gdzie szyjka by\u0142a ju\u017c stosunkowo w\u0105ska. Z czasem, wraz z odbieraniem kolejnych pr\u00f3bek, poziom cydru opada\u0142 ku coraz szerszej cz\u0119\u015bci damy &#8211; a co za tym idzie warstwa oleju stawa\u0142a si\u0119 coraz cie\u0144sza. I tak w pewnym momencie, ku mojemu zaskoczeniu, na powierzchni cydru zacz\u0119\u0142y pojawia\u0107 si\u0119 regularne ma\u0142e plamki &#8211; co\u015b tam si\u0119 zacz\u0119\u0142o rozwija\u0107!<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter is-resized\"><a href=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_3485.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_3485-1024x683.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3528\" width=\"371\" height=\"248\" srcset=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_3485-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_3485-300x200.jpg 300w, https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_3485-768x512.jpg 768w, https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/IMG_3485-450x300.jpg 450w\" sizes=\"auto, (max-width: 371px) 100vw, 371px\" \/><\/a><figcaption>Zdj\u0119cie 9 &#8211; Nalot na powierzchni, pod warstw\u0105 oleju<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Ewidentnie olej, \u017ceby dobrze dzia\u0142a\u0142, musi mie\u0107 pewn\u0105 minimaln\u0105 grubo\u015b\u0107. Wygl\u0105da na to, \u017ce pocz\u0105tkowe 2cm stanowi\u0142y wystarczaj\u0105c\u0105 barier\u0119 dla tlenu, ale p\u00f3\u017aniejsza cie\u0144sza warstwa okaza\u0142a si\u0119 zbyt ma\u0142a. Ten wykwit ostatecznie nigdy nie rozr\u00f3s\u0142 si\u0119 zbytnio, ca\u0142y czas wyst\u0119powa\u0142 w postaci ma\u0142ych nie \u0142\u0105cz\u0105cych si\u0119 ze sob\u0105 kwiatuszk\u00f3w, nie wp\u0142yn\u0105\u0142 te\u017c ostatecznie na jako\u015b\u0107 nastawu &#8211; czyli ewidentnie olej dzia\u0142a (nie dosz\u0142o do takiej eskalacji infekcji jak w przypadku mikro-nieszczelno\u015bci o kt\u00f3rej pisa\u0142em powy\u017cej), cho\u0107 w tym przypadku nie ca\u0142kiem wystarczaj\u0105co.<\/p>\n\n\n\n<p>Innym problemem z jakim si\u0119 trzeba zmierzy\u0107 u\u017cywaj\u0105c oleju, to jak si\u0119 go potem pozby\u0107? Szczeg\u00f3lnie uci\u0105\u017cliwe jest pobieranie z takiej damy pr\u00f3bek, gdzie rurka przechodz\u0105c przez warstw\u0119 tego oleju si\u0142\u0105 rzeczy zabiera ze sob\u0105 kilka kropel do nowego pojemnika, gdzie olej ponownie ujawnia si\u0119 w postaci p\u0142ywaj\u0105cych po powierzchni &#8222;roso\u0142owych&#8221; ok. <\/p>\n\n\n\n<p>Sam pomys\u0142 z olejem jest fajny, i dzia\u0142a &#8211; z tym \u017ce na przysz\u0142o\u015b\u0107 musz\u0119 pami\u0119ta\u0107 \u017ceby nala\u0107 go wi\u0119cej. Dobrze wiedzie\u0107, \u017ce warstwa musi mie\u0107 konkretn\u0105 grubo\u015b\u0107. Jak r\u00f3wnie\u017c najlepiej stosowa\u0107 go w po\u0142\u0105czeniu z naczyniem kt\u00f3re ma kranik, \u017ceby m\u00f3c odbiera\u0107 niezanieczyszczony olejem cydr po prostu od spodu.<\/p>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">Ci\u0105g dalszy nast\u0105pi<\/h1>\n\n\n\n<p>I na tym na razie zako\u0144cz\u0119 t\u0119 cz\u0119\u015b\u0107 relacji. Dalsze wnioski z pozosta\u0142ych cz\u0119\u015bci eksperymentu &#8211; w miar\u0119 wolnego czasu \ud83d\ude42<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mija w\u0142a\u015bnie rok odk\u0105d rozpocz\u0105\u0142em do\u015b\u0107 rozbudowany eksperyment, kt\u00f3ry inaugurowa\u0142em tutaj &#8211; czas najwy\u017cszy wzi\u0105\u0107 si\u0119 za podsumowanie! (Prawie) wszystko posz\u0142o zgodnie z planem i, jak mo\u017cna si\u0119 by\u0142o spodziewa\u0107, mam ca\u0142\u0105 mas\u0119 ciekawych spostrze\u017ce\u0144! Materia\u0142u jest sporo, i \u017ceby &hellip; <a href=\"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/?p=3514\">Czytaj dalej <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[23],"tags":[],"class_list":["post-3514","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-eksperymenty"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3514","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3514"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3514\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3538,"href":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3514\/revisions\/3538"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3514"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3514"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3514"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}