![\"Lea\"](\"http:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2016\/02\/Lea.png\")
<\/a>\nTak, to moja pierwsza ksi\u0105\u017cka o cydrze. Trafi\u0142em na ni\u0105 przypadkiem. Przegl\u0105da\u0142em Internet w poszukiwaniu jakich\u015b sprawdzonych informacji i znalaz\u0142em stron\u0119 www.cider.org.uk<\/a>, kt\u00f3ra, ku mojemu absolutnie pozytywnemu zaskoczeniu, okaza\u0142a si\u0119 kopalni\u0105 wiedzy: wszystko po kolei wyt\u0142umaczone, kawa (w\u0142a\u015bciwie to cydr) na \u0142aw\u0119 – znalaz\u0142em tam odpowiedzi na wszystkie pytania, kt\u00f3re na tamt\u0105 chwil\u0119 potrafi\u0142em sformu\u0142owa\u0107, oraz na wiele takich o kt\u00f3rych nawet nie przysz\u0142o mi do g\u0142owy pomy\u015ble\u0107. Wow! Wprawdzie wi\u0119kszo\u015b\u0107 informacji datowana by\u0142a na 1997r., ale ju\u017c wtedy zacz\u0105\u0142em zdawa\u0107 sobie spraw\u0119 z tego, \u017ce w odr\u00f3\u017cnieniu od mojej zawodowej bran\u017cy, w przypadku cydru kilka lat w t\u0105 czy w t\u0105 nie robi wielkiej r\u00f3\u017cnicy – owszem: technologie ewoluuj\u0105, ro\u015bnie zrozumienie zachodz\u0105cych proces\u00f3w, ale og\u00f3lne zasady pozostaj\u0105 niezmienione dos\u0142ownie od wiek\u00f3w. A \u017ce to w\u0142a\u015bnie o og\u00f3lne zasady mi wtedy chodzi\u0142o, znaleziona strona okaza\u0142a si\u0119 strza\u0142em w dziesi\u0105tk\u0119, przebi\u0142a t\u0105 dziesi\u0105tk\u0119, i trafi\u0142a kolejn\u0105 dziesi\u0105tk\u0119 kilometr dalej.<\/p>\n
Na stronie autor poleca swoj\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0119. Naturalne i zrozumia\u0142e. Zanotowa\u0142em, ale kompletnie si\u0119 nie zainteresowa\u0142em – po co mi ksi\u0105\u017cka, skoro wszystko na pewno da si\u0119 znale\u017a\u0107 w Internecie? Wi\u0119c szuka\u0142em dalej, szuka\u0142em, szuka\u0142em, a poszukiwania zwraca\u0142y coraz wi\u0119cej nawi\u0105za\u0144 do Long Ashton Research Station, do ksi\u0105\u017cki Craft Cider Making, do Andrew Lea – zaraz, czy to czasem nie ten go\u015b\u0107 od tej fajnej strony? I tu nast\u0105pi\u0142 prze\u0142om.<\/p>\n
Jak si\u0119 chce zrozumie\u0107 cydr, to trzeba si\u0119gn\u0105\u0107 po ksi\u0105\u017cki. A jak ju\u017c czyta\u0107, to najlepiej takie, kt\u00f3rych autorzy wnosz\u0105 do tematu co\u015b od siebie, nie ograniczaj\u0105c si\u0119 do powielania og\u00f3lnodost\u0119pnych informacji. Autor\u00f3w, kt\u00f3rzy na przyk\u0142ad zawodowo zajmowali si\u0119 cydrem i nie maj\u0105c dosy\u0107 zajmuj\u0105 si\u0119 nim r\u00f3wnie\u017c po godzinach. Autor\u00f3w takich jak Andrew Lea, kt\u00f3ry kilkana\u015bcie lat pracowa\u0142 w angielskim instytucie zajmuj\u0105cym si\u0119 badaniami nad cydrem i z robienia cydru uczyni\u0142 swoj\u0105 pasj\u0119.<\/p>\n
Ksi\u0105\u017cka skierowana jest do wszystkich, kt\u00f3rych interesuje jak robi si\u0119 cydr od jab\u0142ka pocz\u0105wszy. Dok\u0142adna skala nie gra tutaj roli – mo\u017ce to by\u0107 kilkana\u015bcie litr\u00f3w, r\u00f3wnie dobrze mo\u017ce by\u0107 kilka kubik\u00f3w rocznie – taki og\u00f3lnie poj\u0119ty zakres „amatorskiej, przydomowej produkcji”.<\/p>\n
Narracja prowadzona jest w spos\u00f3b bardzo przyst\u0119pny i zrozumia\u0142y. Nie ma tutaj nic ze skomplikowanych akademickich klimat\u00f3w, nie ma rozwa\u017ca\u0144 teoretycznych – skupiamy si\u0119 na praktyce. Autor prowadzi spokojn\u0105, rzeczow\u0105 opowie\u015b\u0107 na temat tego jak si\u0119 robi cydr, jak on go robi, jak mo\u017cna go robi\u0107, oraz jak robi\u0105 go inni.<\/p>\n
Na pocz\u0105tku, bez zb\u0119dnych wst\u0119p\u00f3w, opowiada o r\u00f3\u017cnych etapach zwi\u0105zanych z przygotowaniem jab\u0142ek, soku, nastawu – ca\u0142o\u015b\u0107 jest bogato ilustrowana zdj\u0119ciami, na kt\u00f3rych mo\u017cna obejrze\u0107 wiele r\u00f3\u017cnych ciekawych sprz\u0119t\u00f3w: rozdrabniarki, prasy, fermentory.\u00a0 Z perspektywy wieloletniego praktyka, kt\u00f3ry sam musia\u0142 zmierzy\u0107 si\u0119 z wieloma przyziemnymi problemami, autor cz\u0119sto zaskakuje prostymi radami, przyk\u0142adowo: potrzebujesz du\u017cy fermentor? mo\u017ce nie musisz kupowa\u0107, poszukaj u\u017cywanego, ale wa\u017cne \u017ceby wcze\u015bniej nie by\u0142 u\u017cywany do… Tak krok po kroku poznajemy proces robienia cydru, na razie og\u00f3lnie, bo wi\u0119cej szczeg\u00f3\u0142\u00f3w jest w kolejnych rozdzia\u0142ach.<\/p>\n
Jednak zanim przechodzimy do szczeg\u00f3\u0142\u00f3w, obowi\u0105zkowo jest rozdzia\u0142 o zak\u0142adaniu i prowadzeniu sadu. Jak kto\u015b ma w planie sad, to na pewno warto przeczyta\u0107 – ja jab\u0142ka kupuj\u0119 ju\u017c uro\u015bni\u0119te. Jest o r\u00f3\u017cnych gatunkach jab\u0142ek – niestety w g\u0142\u00f3wnej roli wyst\u0119puj\u0105 odmiany angielskie – tylko nieliczne dost\u0119pne s\u0105 u nas. Jest o tym jak jab\u0142ka zbiera\u0107, przechowywa\u0107.<\/p>\n
W dalszej cz\u0119\u015bci ksi\u0105\u017cka opowiada o wyciskaniu soku: jak rozdrobni\u0107 jab\u0142ka, czego u\u017cy\u0107 \u017ceby zwi\u0119kszy\u0107 sprawno\u015b\u0107 procesu, jakie s\u0105 mo\u017cliwo\u015bci, o czym trzeba pami\u0119ta\u0107. Raz po raz znajduj\u0119 odpowiedzi na pytania, na temat kt\u00f3rych inne pozycje jedynie spekuluj\u0105, o ile w og\u00f3le je poruszaj\u0105: np. czy mycie usuwa dro\u017cd\u017ce, albo czy obecno\u015b\u0107 pestek w miazdze mo\u017ce szkodzi\u0107. Wyja\u015bnione s\u0105 r\u00f3\u017cne parametry soku, zawarto\u015b\u0107 cukru, kwas\u00f3w, tanin – om\u00f3wiona jest ich rola i wp\u0142yw na ko\u0144cowy charakter cydru. Jest te\u017c o dro\u017cd\u017cach, w tym lista popularnych komercyjnych odmian, z komentarzami. Jest o fermentacji – obowi\u0105zkowo jak najwolniejszej, prowadzonej w umiarkowanie niskiej temperaturze. Jest r\u00f3wnie\u017c ca\u0142kiem sporo uwag na temat fermentacji jab\u0142kowo-mlekowej. Na zako\u0144czenie dowiadujemy si\u0119 o r\u00f3\u017cnych mo\u017cliwo\u015bciach przechowywania m\u0142odego cydru, o dojrzewaniu, sk\u0142adowaniu. Ca\u0142o\u015b\u0107 ilustrowana du\u017c\u0105 ilo\u015bci\u0105 zdj\u0119\u0107.<\/p>\n
Na tym etapie sporo ju\u017c wiemy o tym jak robi si\u0119 cydr. W dalszej cz\u0119\u015bci ksi\u0105\u017cka podpowiada o r\u00f3\u017cnych sposobach jak mo\u017cemy wp\u0142ywa\u0107 na proces produkcji cydru, jakie modyfikacje mo\u017cemy wprowadza\u0107 na poszczeg\u00f3lnych etapach, jak to co robimy wp\u0142ywa na efekt ko\u0144cowy. Co mo\u017cemy zrobi\u0107 gdy mamy zbyt kwa\u015bny sok, co gdy jest zbyt ma\u0142o tanin, jak podej\u015b\u0107 do tematu naturalnie s\u0142odkiego cydru, jakie s\u0105 sposoby gazowania, jak pasteryzowa\u0107. Z ciekawo\u015bci\u0105 przeczyta\u0142em o keeving’u, oraz o r\u00f3\u017cnych sposobach wspomagania tego procesu.<\/p>\n
W ksi\u0105\u017cce nie zabrak\u0142o r\u00f3wnie\u017c opis\u00f3w przer\u00f3\u017cnych problem\u00f3w – pocz\u0105wszy od z\u0142ej konsystencji zmielonych jab\u0142ek, na r\u00f3\u017cnych chorobach cydru sko\u0144czywszy. Wszystkie przypadki s\u0105 rzeczowo om\u00f3wione, zilustrowane, s\u0105 r\u00f3wnie\u017c rady jak unikn\u0105\u0107 czy wybrn\u0105\u0107 z danej sytuacji.<\/p>\n
Jak dla mnie, ta ksi\u0105\u017cka to kopalnia wiedzy praktycznej, bogata w ciekawe spostrze\u017cenia, pe\u0142na sprawdzonych, aktualnych informacji. Pozwala dobrze zrozumie\u0107 temat, i pomimo \u017ce nie podaje \u017cadnych gotowych przepis\u00f3w, mo\u017cna z jej pomoc\u0105 z powodzeniem zabra\u0107 si\u0119 za samodzielne zrobienie cydru, nawet je\u015bli wcze\u015bniej si\u0119 tego nie robi\u0142o. Ciesz\u0119 si\u0119 \u017ce przeczyta\u0142em j\u0105 teraz ponownie – zaskakuj\u0105ce ile umkn\u0119\u0142o mi za pierwszym razem. Z pewno\u015bci\u0105 jeszcze do niej wr\u00f3c\u0119.<\/p>\n
Craft Cider Making
\nAndrew Lea
\nISBN 978 1 78500 016 4<\/p>\n
wydanie trzecie, 2015r.
\n(wydana po raz pierwszy w 2008r.)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
W ka\u017cdej dziedzinie s\u0105 takie ksi\u0105\u017cki, kt\u00f3re stanowi\u0105 swego rodzaju kanon, i ka\u017cdy kto interesuje si\u0119 tematem pr\u0119dzej czy p\u00f3\u017aniej do nich dociera. W tym konkretnym przypadku nast\u0119puje to zwykle pr\u0119dzej ni\u017c p\u00f3\u017aniej, bo w\u0142a\u015bciwie nie spos\u00f3b znale\u017a\u0107 wsp\u00f3\u0142czesn\u0105 publikacj\u0119 … Czytaj dalej