{"id":6550,"date":"2025-07-23T14:52:53","date_gmt":"2025-07-23T13:52:53","guid":{"rendered":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/?p=6550"},"modified":"2025-07-23T17:40:26","modified_gmt":"2025-07-23T16:40:26","slug":"chlodnia","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/?p=6550","title":{"rendered":"Ch\u0142odnia"},"content":{"rendered":"\n

Eksperymenty z keevingiem, kt\u00f3re przeprowadzi\u0142em w ubieg\u0142ym sezonie, u\u015bwiadomi\u0142y mi jak wa\u017cna jest kontrola temperatury. Idealna temperatura to ~10-12C i powinna by\u0107 utrzymywana nie tylko podczas klarowania soku, ale r\u00f3wnie\u017c w trakcie ca\u0142ej fermentacji. <\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n

By\u0107 mo\u017ce, w tradycyjnych cydrowych regionach takich jak Bretania czy Normandia, w okresie kiedy dojrzewaj\u0105 najlepsze odmiany jab\u0142ek, temperatura nie jest ju\u017c problemem i w cydrowych piwniczkach mo\u017cna liczy\u0107 na niskie kilkana\u015bcie stopni. Niestety u mnie, kiedy w zesz\u0142ym roku rozpoczyna\u0142em sezon, temperatura w gara\u017cu przekracza\u0142a 25C, i cho\u0107 och\u0142odzenie nadesz\u0142o w listopadzie, gara\u017c uparcie utrzymywa\u0142 temperatur\u0119 ~20C a\u017c do grudnia. Do pewnego stopnia ratowa\u0142a mnie lod\u00f3wka-gablotka, dzi\u0119ki kt\u00f3rej w og\u00f3le uda\u0142o mi si\u0119 przeprowadzi\u0107 keevingi – lecz ze wzgl\u0119du na ograniczon\u0105 obj\u0119to\u015b\u0107, nie mog\u0142em przechowywa\u0107 w niej fermentuj\u0105cych nastaw\u00f3w. W efekcie fermentacje przebiega\u0142y zdecydowanie szybciej ni\u017c bym sobie tego \u017cyczy\u0142, i cho\u0107 cydry wysz\u0142y dobre, uwa\u017cam \u017ce wolniejsze tempo fermentacji wysz\u0142o by im zdecydowanie na korzy\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Tylko co z tym fantem zrobi\u0107? Temperatury mamy jakie mamy i na och\u0142odzenie nie ma co liczy\u0107. Do tego mam sporo odmian, kt\u00f3re dojrzewaj\u0105 ju\u017c we wrze\u015bniu, kiedy na polu (czyt.: na zewn\u0105trz) wci\u0105\u017c jest pe\u0142nia lata. Drzewa rosn\u0105, jab\u0142ek przybywa, w perspektywie b\u0119d\u0119 fermentowa\u0142 na raz kilkaset litr\u00f3w lub wi\u0119cej – kolejne lod\u00f3wki nie rozwi\u0105\u017c\u0105 sprawy…<\/p>\n\n\n\n

Wygl\u0105da na to, \u017ce potrzebuj\u0119 ch\u0142odni… Taki w\u0142a\u015bnie wniosek zrodzi\u0142 si\u0119 w mojej g\u0142owie z pocz\u0105tkiem tego roku i wtedy te\u017c zabra\u0142em si\u0119 za realizacj\u0119. Przedsi\u0119wzi\u0119cie okaza\u0142o si\u0119 nieco bardziej skomplikowane ni\u017c przypuszcza\u0142em – przygotowanie ch\u0142odni zaj\u0119\u0142o mi prawie p\u00f3\u0142 roku!<\/p>\n\n\n\n

Przede wszystkim musia\u0142em przygotowa\u0107 na ni\u0105 jakie\u015b miejsce – sk\u0105d\u015b trzeba by\u0142o wykroi\u0107 kilka m3… Na wydzielanie osobnego pomieszczenia w gara\u017cu, ani tym bardziej na zbudowanie czego\u015b w ogr\u00f3dku, nie by\u0142o za bardzo przyzwolenia, wi\u0119c ostatecznie wyb\u00f3r pad\u0142 na… kana\u0142 w gara\u017cu. <\/p>\n\n\n\n

(W „dawnych czasach”, kiedy to ludzie potrafili jeszcze samodzielnie naprawia\u0107 samochody – lub kiedy to jeszcze samochody da\u0142o si\u0119 samemu naprawia\u0107 – robi\u0142o si\u0119 w gara\u017cach takie piwniczki, \u017ceby w razie potrzeby mo\u017cna by\u0142o zej\u015b\u0107 pod auto co\u015b pod\u0142uba\u0107.) <\/p>\n\n\n\n

Miejsce jak znalaz\u0142, bo kana\u0142 sta\u0142 do tej pory nieu\u017cywany, a wymiary akurat mia\u0142 w sam raz: d\u0142. 3,6m x sz. 1m x wys. 1,2m. Jedyny szkopu\u0142 tkwi\u0142 w tym, \u017ce to miejsce po prostu nie nadawa\u0142o si\u0119 do u\u017cytku: wilgo\u0107, brak pod\u0142ogi, sypi\u0105ce si\u0119 \u015bciany… Typowy staropolski kana\u0142 w ca\u0142ej swojej pod\u0142ej okaza\u0142o\u015bci \ud83d\ude42<\/p>\n\n\n\n

Tak wi\u0119c zabra\u0142em si\u0119 za remont. Zrobi\u0142em wylewk\u0119, po\u0142o\u017cy\u0142em cement na \u015bciany, ca\u0142o\u015b\u0107 pokry\u0142em szlamem w celu hydroizolacji, pomalowa\u0142em lakierem epoksydowym, a na koniec poliuretanem. Zamontowa\u0142em dekiel z izolacj\u0105 termiczn\u0105, wraz z uchylan\u0105 klap\u0105… Kilka miesi\u0119cy roboty, oczywi\u015bcie z przerwami.<\/p>\n\n\n\n

Jak ju\u017c przygotowa\u0142em pomieszczenie, przysz\u0142a pora na monta\u017c urz\u0105dze\u0144 ch\u0142odz\u0105cych. Chcia\u0142em to zrobi\u0107 samemu, ale szybko si\u0119 podda\u0142em. Zupe\u0142nie si\u0119 na tym nie znam i nie mam ochoty si\u0119 edukowa\u0107 na potrzeby jednej instalacji, jak r\u00f3wnie\u017c nie mam do tego celu \u017cadnych narz\u0119dzi. Zdecydowa\u0142em si\u0119 zleci\u0107 monta\u017c „ch\u0142odnikom”, chocia\u017c mia\u0142em problem \u017ceby kogo\u015b znale\u017a\u0107 – ta bran\u017ca zdaje si\u0119 mie\u0107 wi\u0119cej zlece\u0144 ni\u017c jest w stanie obs\u0142u\u017cy\u0107! Ale ostatecznie uda\u0142o mi si\u0119 osaczy\u0107 jednego wykonawc\u0119 \ud83d\ude42<\/p>\n\n\n\n

\u017ba\u0142uj\u0119, \u017ce nie zadba\u0142em o dokumentacj\u0119 zdj\u0119ciow\u0105 stanu pocz\u0105tkowego, ale efekt ko\u0144cowy wygl\u0105da tak:<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"\n\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t<\/svg>\n\t\t<\/button><\/figure>\n\n\n\n
\"\"\n\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t<\/svg>\n\t\t<\/button><\/figure>\n\n\n\n
\"\"\n\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t<\/svg>\n\t\t<\/button><\/figure>\n\n\n\n
\"\"\n\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t<\/svg>\n\t\t<\/button><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Ch\u0142odnica zamontowana jest pod sufitem, natomiast spr\u0119\u017carka i sterownik wisz\u0105 na \u015bcianie w gara\u017cu. Ca\u0142o\u015b\u0107 pobiera 900W – oczywi\u015bcie uk\u0142ad ch\u0142odz\u0105cy pracuje z przerwami; ile z tego b\u0119dzie kWh na miesi\u0105c to si\u0119 dopiero oka\u017ce… <\/p>\n\n\n\n

Rura w kanale po lewej stronie b\u0119dzie s\u0142u\u017cy\u0107 do przewietrzania. Podczas fermentacji produkowana jest bardzo du\u017ca ilo\u015b\u0107 dwutlenku w\u0119gla, kt\u00f3ry b\u0119d\u0105c ci\u0119\u017cszym od powietrza zalega na dole, wi\u0119c ze wzgl\u0119d\u00f3w bezpiecze\u0144stwa przed zej\u015bciem do komory trzeba b\u0119dzie uruchamia\u0107 wentylator. Troch\u0119 strata energii, ale nie widz\u0119 innego wyj\u015bcia.<\/p>\n\n\n\n

Na razie ch\u0142odnia jest w wersji „niezb\u0119dne minimum”. \u015aciany i pod\u0142oga nie s\u0105 zaizolowane termicznie – szkoda mi by\u0142o miejsca i te\u017c nie chcia\u0142em generowa\u0107 dodatkowych koszt\u00f3w. A skropliny z ch\u0142odnicy id\u0105 do wiaderka – oszcz\u0119dzi\u0142em na pompce; mo\u017ce nie b\u0119dzie trzeba cz\u0119sto wylewa\u0107. Zobaczymy jak to si\u0119 sprawdzi i w razie czego b\u0119d\u0119 przerabia\u0142.<\/p>\n\n\n\n

Takie umiejscowienie ch\u0142odni ma pewn\u0105 zasadnicz\u0105 wad\u0119: trudno si\u0119 do niej wstawia, oraz z niej wyci\u0105ga, ci\u0119\u017ckie rzeczy. A ja mam w planie operowa\u0107 kilkudziesi\u0119ciolitrowymi fermentorami! <\/p>\n\n\n\n

Kombinuj\u0105c jak sobie z tym poradzi\u0107 odkry\u0142em wyci\u0105garki i suwnice:<\/p>\n\n\n

\n
\"\"\n\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t<\/svg>\n\t\t<\/button><\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Monta\u017c dwumetrowego dwuteownika pod sufitem by\u0142 nieco problematyczny, ale ostatecznie uda\u0142o mi si\u0119 trafi\u0107 kotwami w prawie wszystkie nawiercone otwory ;). Na moje potrzeby na pewno wystarczy – nie planuj\u0119 podnosi\u0107 jednorazowo wi\u0119cej ni\u017c 100kg!<\/p>\n\n\n\n

Ch\u0142odnia dzia\u0142a, temperatur\u0119 da si\u0119 regulowa\u0107, wygl\u0105da na to, \u017ce jestem przygotowany do nadchodz\u0105cego sezonu. Teraz pozostaje tylko czeka\u0107 na jab\u0142ka! Mam nadziej\u0119, \u017ce dotrwaj\u0105 do zbior\u00f3w – strasznie oberwa\u0142y na wiosn\u0119 gradem i troch\u0119 si\u0119 obawiam \u017ce ze wzgl\u0119du na liczne uszkodzenia zaczn\u0105 gni\u0107. Na razie pilnuj\u0119 oprysk\u00f3w i trzymam kciuki! Do pierwszych zbior\u00f3w zosta\u0142y ju\u017c nieca\u0142e dwa miesi\u0105ce \ud83d\ude42<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Eksperymenty z keevingiem, kt\u00f3re przeprowadzi\u0142em w ubieg\u0142ym sezonie, u\u015bwiadomi\u0142y mi jak wa\u017cna jest kontrola temperatury. Idealna temperatura to ~10-12C i powinna by\u0107 utrzymywana nie tylko podczas klarowania soku, ale r\u00f3wnie\u017c w trakcie ca\u0142ej fermentacji.<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[18],"tags":[],"class_list":["post-6550","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-sprzety"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6550","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6550"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6550\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6565,"href":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6550\/revisions\/6565"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6550"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6550"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/projektcydr.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6550"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}